Kasze: bogactwo waciwoci

Kasze to wany i wartociowy skadnik dobrze zbilansowanej diety. Nie do, e dostarcz wielu cennych witamin i mineraw, to jeszcze wspomog trawienie i zaspokoj gd. Jak znale odpowiedni dla siebie?
Kasza gryczana jest bogata w witaminy z grupy B, mineray oraz bonnik i biako Kasza gryczana jest bogata w witaminy z grupy B, mineray oraz bonnik i biako Fot. Shutterstock

Kasza gryczana - pena zalet

Kasza gryczana zawiera przede wszystkim du ilo bonnika, pobudzajcego perystaltyk jelit i pomocnego zwaszcza przy zaparciach. Z drugiej strony znaczna zawarto skrobi, powoli rozkadanej w naszym organizmie na glukoz, zapewni nam syto na dugi czas i pomoe powstrzyma nage napady godu. Warto j zatem wczy do menu wtedy, gdy staramy si utrzyma sylwetk.

Docz do Zdrowia na Facebooku!

Przy tym w kaszy tej znajdziemy take mnstwo biaka rolinnego, zblionego waciwociami do biaek obecnych w rolinach strczkowych. Jest ono o wiele cenniejsze ni to pochodzce ze zb, gdy - w przeciwiestwie do nich - jest dla nas lepiej przyswajalne. Z biaek tych nasz organizm pozyskuje ponadto aminokwasy, ktrych nie jest w stanie sam wytworzy. Nale do nich np. lizyna i tryptofan - pomocne chociaby w regulacji nastroju.

Jest ona dodatkowo bogatym rdem rnorodnych witamin i mineraw. Przede wszystkim zawiera rutyn (witamina P), ktra uatwia wchanianie witaminy C, ale te pomaga wzmacnia naczynia krwionone. Z tego powodu kasza gryczana moe by spoywana przez osoby cierpice np. na ylaki czy hemoroidy.

Jest rwnie jedn z kasz zawierajcych najwiksz ilo witamin z grupy B (wicej na ten temat: Witaminy z grupy B: ukoj nerwy i wspomog metabolizm). Spord wszystkich kasz najbogatsza jest w potas (istotny m.in. dla prawidowej pracy naszego serca oraz ukadu nerwowego), fosfor (ktry - podobnie jak wap - stanowi materia budulcowy naszych koci i zbw), magnez (dbajcy w szczeglnoci o nasz ukad nerwowy), a take sd (regulujcy np. gospodark wodn ciaa) i cynk (odpowiedzialny chociaby za wygld skry i paznokci).

Poniewa kasza gryczana jest produktem bezglutenowym, mog j je osoby chore na celiaki (chorob zwizan z nietolerancj glutenu). Przeciwwskazaniem do jej spoywania jest natomiast przewleke zapalenie trzustki. Grube kasze powinno si take ograniczy cierpic na przykad na przewleky nieyt jelit, zaparcia nawykowe, a take w biegunkowej postaci zespou jelita draliwego (wicej informacji na temat ywienia w chorobach ukadu pokarmowego znajdziesz na stronie: Instytutu ywnoci i ywienia).

Czytaj wicej:

Kasza gryczana - bliska "kuzynka" szczawiu i rabarbaru

Magnez: makroelement waniejszy ni mylisz

Podkr metabolizm - dieta trzech mineraw

Kasza jaglana, jako jedyna spord kasz, jest produktem alkalizujcym (odkwaszajcym) organizm. Kasza jaglana, jako jedyna spord kasz, jest produktem alkalizujcym (odkwaszajcym) organizm. Fot. Shutterstock

Kasza jaglana - dla piknych wosw, skry i paznokci

Kasza jaglana, zwana take jagami, wytwarzana jest z nasion prosa, jednego z najstarszych znanych zb. Ze wzgldu na swoje wartoci odywcze jest uznawana za jedn z najlepszych kasz (na rwni z kasz gryczan).

W porwnaniu do innych kasz, szczeglnie grubych, zawiera nieco mniej bonnika. Z tego powodu mog j je osoby na diecie lekkostrawnej (najlepiej w postaci przetartej). Poniewa przy tym - podobnie jak kasza gryczana - nie zawiera glutenu, moe by spoywana przez alergikw, a take osoby chorujce na celiaki. Pomimo tych waciwoci nie jest jednak wskazana w diecie niskoresztkowej, np. w przypadku osb cierpicych na przewlekle zapalenie trzustki (wicej na ten temat: Instytut ywnoci i ywienia - ywienie w chorobach ukadu pokarmowego).

Od innych kasz rni j to, e jest produktem zasadotwrczym, alkalizujcym organizm (pomaga w jego odkwaszaniu). Moe zatem wspomc nas w przypadku zgagi czy nadkwanoci.

Podobnie jak w kaszy gryczanej znajdziemy w niej sporo witamin z gruby B (gwnie B1, B2 oraz B6), ale take witamin E - odpowiedzialn chociaby za stan naszej skry czy prac ukadu nerwowego. Zawiera rwnie lecytyn, sprzyjajc poprawie pamici i koncentracji. Jedzc j, dostarczymy sobie ponadto mnstwo skadnikw mineralnych, w szczeglnoci: fosforu, elaza, cynku oraz miedzi (na podstawie danych ze strony internetowej Amerykaskiego Departamentu Rolnictwa).

Spord innych kasz wyrnia si ona ponadto spor zawartoci krzemu. Pierwiastek ten potrzebny jest nam przede wszystkim do wzmacniania cigien i tkanki kostnej. Polecany jest zatem osobom starszym czy po uszkodzeniach lub operacjach obejmujcych koci. Jest on ponadto bezcenny dla naszych wosw. Nie do, e ogranicza ich wypadanie, to jeszcze wzmacnia i przyspiesza wzrost. Podobnie wzmacniajco dziaa rwnie na paznokcie oraz skr - przede wszystkim poprawiajc jej wygld i zapobiegajc wiotczeniu.

Cho ten rodzaj kaszy powoli wraca do ask, to jednak nie kademu udaje si przygotowa j w odpowiedni sposb. Zdarza si bowiem, e kasza jaglana po ugotowaniu ma gorzki smak i nie nadaje si do jedzenia. Dlaczego tak si dzieje? Jej ziarenka zawieraj w sobie cenne kwasy tuszczowe nienasycone (spord kasz ma w sobie najwicej kwasw tuszczowych wielonienasyconych) - bezcenny "pokarm" dla naszego mzgu. Niestety w zwizku z tym kasza jaglana w trakcie przechowywania szybko jeczeje i pokrywa si gorzk warstw. O tym, jak unikn goryczki, dowiesz situtaj.

Czytaj wicej:

Nakarm swoje wosy

Dieta w zespole jelita nadwraliwego - co je, a czego unika?

Dieta bezglutenowa: tabela produktw bezpiecznych i szkodliwych

Kasza jczmienna zawiera rozpuszczalny bonnik, przyczyniajcy si chociaby do obnienia we krwi iloci tzw. zego cholesterolu (LDL). Kasza jczmienna zawiera rozpuszczalny bonnik, przyczyniajcy si chociaby do obnienia we krwi iloci tzw. zego cholesterolu (LDL). Fot. Shutterstock

Kasza jczmienna - cenna dla ukadu krwiononego

Dwa najpopularniejsze rodzaje kaszy jczmiennej, jakie trafiaj na nasze stoy, to pczak i kasza perowa. Pczak jest najmniej przetworzony, bo otrzymywany z caych, niepokruszonych ziaren jczmienia. To z niego jednak, poprzez rozdrobnienie ziaren, produkuje si najchtniej przez nas spoywan kasz perow.

T ostatni mog je chociaby osoby na diecie lekkostrawnej. Poniewa jednak jczmie jest zboem zawierajcym gluten, powinni go unika alergicy czy osoby chorujce na celiaki.

Najwaniejsz zalet kasz jczmiennych jest spora zawarto tzw. rozpuszczalnego bonnika pokarmowego (wicej na ten temat: Caa prawda o bonniku pokarmowym). Przyczynia si on przede wszystkim do obnienia we krwi iloci tzw. zego cholesterolu (LDL). Przy tym pomaga utrzymywa na staym puapie poziom glukozy w naszym organizmie, a take - wic si z wod - zapewnia uczucie sytoci na duszy czas i usprawnia przemian materii.

Wrd pozostaych kasz, kasze jczmienne mog si poszczyci najwiksz zawartoci witaminy K. W naszym ciele uczestniczy ona w procesach krzepnicia krwi (zapobiega krwotokom), a take uszczelniania ciany naczy krwiononych.

W obu rodzajach kaszy jczmiennej znajdziemy ponadto wiele cennych skadnikw mineralnych. Przede wszystkim spord innych kasz zawieraj najwicej wapnia - niezbdnego materiau budulcowego naszych koci i szkliwa. Odnajdziemy w nich take sporo cynku, potasu oraz elaza (ktrego niedobr moe prowadzi np. do niedokrwistoci, spadku sprawnoci fizycznej czy przemczenia).

Zobacz take:

Czytaj wicej:

Kasza jczmienna - przyjacika ukadu krwiononego

5 wrogw cholesterolu - co je, by z nim wygra

Dieta bogata w bonnik przedua ycie

Kaszy manny, ze wzgldu na wysok zawarto glutenu nie powinni spoywa alergicy. Kaszy manny, ze wzgldu na wysok zawarto glutenu nie powinni spoywa alergicy. Fot. Shutterstock

Kasza manna - nie dla alergika

Kasz mann, zwan take grysikiem, zna chyba kady. Pozyskiwana jest w wyniku przemiau pszenicy, podczas ktrego otrzymuje si rwnie mk i otrby. Spord pozostaych rodzajw kasz wyrnia j przede wszystkim drobna struktura. Niestety w efekcie takiej obrbki powstaje produkt zawierajcy niewielk ilo bonnika (szczeglnie w porwnaniu z kasz gryczan bd kaszami jczmiennymi), ale za to dostarczajcy nam du ilo skrobi i biaka.

W mannie znajdziemy ponadto jod - niezbdny dla naszego ycia mikroelement, ktry musimy dostarcza sobie wraz z poywieniem i wod. Dziki niemu tarczyca jest bowiem w stanie produkowa hormony, wspodpowiedzialne za wiele istotnych procesw, jakie zachodz w naszym ciele, np. regulacj temperatury czy przemian materii.

Poniewa jest lekkostrawna, a wic doskonale nadaje si zarwno dla maych dzieci, rekonwalescentw po operacjach, jak i osb cierpicych na rnorodne schorzenia ukadu pokarmowego, np. przewleke zapalenie trzustki, choroby jelita cienkiego czy nieyt odka. Mona j take spoywa w tzw. diecie ubogoresztkowej, polecanej zwaszcza w chorobach zapalnych jelit, np. biegunkowej postaci zespou jelita draliwego.

Ziarno pszenicy zawiera jednak najwicej glutenu ze wszystkich zb. W zwizku z tym uzyskiwanej z niego kaszy nie powinni spoywa alergicy.

Czytaj wicej:

Kasza manna - nie tylko dla dzieci

Dieta w zespole jelita nadwraliwego - co je, a czego unika?

Jod: przereklamowany, niezbdny, a moe szkodliwy? Mikroelement, o ktrym wci gono

Kaszka kukurydziana jest lekkostrawna i bardzo rzadko uczula, w zwizku z czym jest polecana dzieciom i alergikom. Kaszka kukurydziana jest lekkostrawna i bardzo rzadko uczula, w zwizku z czym jest polecana dzieciom i alergikom. Fot. Shutterstock

Kaszka kukurydziana - dobra dla wzroku

Kasza czy te kaszka kukurydziana bywa rwnie nazywana polent. Wytwarzana jest z ziarna kukurydzy, zarwno w postaci drobnego, jak i grubego grysiku.

W zwizku z tym, e waciwociami bardzo przypomina kasz mann (a nawet znajdziemy w niej mniej bonnika), podobnie do niej jest zalecana w dietach ubogoresztkowej oraz lekkostrawnej. Poniewa dodatkowo nie zawiera glutenu i dosy rzadko uczula, jest szczeglnie polecana maym dzieciom oraz alergikom. Ze wzgldu na to, e wyrnia j nieco wysza ni w przypadku innych kasz ilo wglowodanw, bdzie te dobrym posikiem, w sytuacji, gdy zabraknie nam energii.

Spord innych kasz wyrnia si najwysz zawartoci witaminy A. W naszym ciele odpowiada ona przede wszystkim za pikny i zdrowy wygld skry (zapobiega m.in. jej twardnieniu i suchoci). Chroni rwnie nasz wzrok i prawidowo widzenia, zwaszcza po zmroku. W kaszce kukurydzianej jest o tyle bezpieczna, i zwykle nie trac jej gotowane produkty. Poniewa jednak witamina ta rozpuszcza si w tuszczach, warto do naszej polenty doda np. nieco masa lub oleju.

Kaszk kukurydzian uwaa si ponadto za bogate rdo selenu. Pierwiastek ten to przede wszystkim nasz sprzymierzeniec w walce z wolnymi rodnikami. Ponadto jest on istotny dla funkcjonowania chociaby ukadu odpornociowego czy tarczycy, a take pomaga, gdy cierpimy na zaburzenia nastroju czy nadmiern nerwowo.

Czytaj wicej:

Kaszka kukurydziana - dla wzroku i ukadu odpornociowego

Od paszy do kulinarnego przeboju - kariera kukurydzy

Witamina A - przyjacika oczu i urody

Zobacz, jak szybko upora si ze stresem:

Ze wzgldu na wysok zawarto biaka kuskus moe by cennym pokarmem w diecie wegetariaskiej. Ze wzgldu na wysok zawarto biaka kuskus moe by cennym pokarmem w diecie wegetariaskiej. Fot. Shutterstock

Kuskus - pomidzy kasz a makaronem

Kuskus - podobnie jak kasza manna - produkowany jest (najczciej) z pszenicy. Do jego wytworzenia uywa si jednak pszenicy twardej (makaronowej) o nazwie durum. Cho powszechnie uwaany jest za kasz, tak naprawd bliej mu do makaronu. Jego ziarenka powstaj bowiem z poczenia mki z pszenicy durum oraz wody.

Spord innych kasz wyrnia go bardzo wysoka zawarto biaka - moe by zatem cenny dla osb na diecie wegetariaskiej. Znajdziemy w nim za to najmniejsz ilo kwasw tuszczowych, zarwno nasyconych, jak i nienasyconych. Jest przy tym dosy lekkostrawny. W zwizku z tym moe by spoywany na przykad przez mae dzieci (Instytut Matki i Dziecka zaleca go ju od drugiego roku ycia).

Podobnie jak kasza jczmienna, kuskus wyrnia si dosy wysok zawartoci wapnia - materiau budulcowego naszych koci. Natomiast do kaszy gryczanej podobny jest pod wzgldem wysokiej iloci sodu (odpowiedzialnego za regulacj gospodarki wodnej w organizmie). Znajdziemy w nim rwnie witaminy z grupy B (w szczeglnoci B3, czyli niacyn), a take kwas foliowy.

Poniewa dostpny w sprzeday kuskus jest bardzo prosty w przygotowaniu (wystarczy zala go gorca wod lub bulionem na kilka minut), jest doskonaym zamiennikiem ziemniakw czy makaronu, zwaszcza dla osb zapracowanych. Aby jego ziarenka mniej si sklejay, warto doda do niego nieco tuszczu, np. masa bd oleju.

Czytaj wicej:

Kuskus - kasza czy makaron?

Zboa i produkty zboowe - ktre s najzdrowsze?

Polacy wiedz, jak zdrowo y, ale nie wcielaj wiedzy w ycie?