Anemia (niedokrwisto): objawy, przyczyny i leczenie. Co to jest anemia?

Anemia to niedokrwisto, czyli niedobr erytrocytw lub ich za jako. Objawy anemii to midzy innymi zmczenie i blado. Leczenie naley zacz ustalenia przyczyny anemii. Choroba ma rne rodzaje (np. anemia sierpowata).
Zobacz wideo

Objawy anemii to przede wszystkim:

  • blado skry,
  • oglne osabienie,
  • obnienie koncentracji.

Rozrniamy rne rodzaje anemii. W zalenoci od przyczyny niedokrwistoci dobiera si odpowiednie leczenie. Anemia czsto dopada kobiety w ciy.

Anemia: co to jest?

Anemia, zwana inaczej niedokrwistoci, to spadek stenia hemoglobiny (Hb), hematokrytu (Ht) lub liczby erytrocytw (krwinek czerwonych RBC) poniej wartoci prawidowych.

Anemia jest diagnozowana na podstawie wynikw badania krwi z uwzgldnieniem trzech parametrw:

  • hemoglobina jest to biako odpowiedzialne za transport tlenu w organizmie. Norma hemoglobiny wynosi u kobiet 12-16 g/dl, a u mczyzn 13-18g/dl;
  • hematokryt to stosunek objtoci krwinek do objtoci cakowitej krwi. W warunkach prawidowych wynosi powyej 40% u mczyzn i 37% u kobiet;
  • erytrocyty to inaczej krwinki czerwone zawierajce w swojej budowie hemoglobin i transportujce tlen. Norma dla erytrocytw u kobiet wynosi 3,6-5,0 mln/mm3 a u mczyzn 4,2-5,4 mln/mm3.

Anemia: rodzaje anemii

Rodzaje anemii (ze wzgldu na jej przyczyn) to:

Docz do Zdrowia na Facebooku!

Anemia: oglne objawy

Objawy anemii to:

  • blado skry, bon luzowych i spojwek,
  • osabienie, mczliwo,
  • skonno do omdle,
  • spadek koncentracji,
  • ble i zawroty gowy,
  • przypieszona praca serca,
  • duszno.

Anemia megaloblastyczna

  • niszczenie osonek mielinowych sznurw rdzenia krgowego dajce objawy neurologiczne, np. niepewny chd, niedowad spastyczny, mrowienie, drtwienie;
  • zanikowe zapalenie odka powodujce zaparcia i biegunki;
  • zanikowe zapalnie jzyka powodujce utrat smaku, pieczenie i powikszenie jzyka.

Niedokrwisto z niedoboru witaminy B12 jest take nazywana anemi zoliw.
W przypadku niedoboru kwasu foliowego, poza typowymi objawami anemii, brak jest zaburze ze strony ukadu pokarmowego i nerwowego.

Anemia mikrocytarna

Anemia mikrocytarna to najczstszy typ anemii i spowodowana jest przez niedobr elaza. elazo jest centralnym atomem budujcym czsteczk hemoglobiny.

Przyczynami anemii mikrocytarnej mog by przewleke utajone krwawienia, np. z wrzodw odka lub w przypadku obfitych miesiczek, niedostateczna poda elaza z pokarmem u wegetarian i zaburzenia wchaniania z ukadu pokarmowego, np. resekcja odka lub jelita, przewleke biegunki. Tak samo jak w anemii megaloblastycznej okresy zwikszonego zapotrzebowania na elazo, m.in. cia, czas intensywnego wzrostu, mog prowadzi do deficytu tego pierwiastka w organizmie.

W anemii mikrocytarnej, oprcz klasycznych objaww, mona zaobserwowa:
zapalenie bony luzowej jzyka z jego wygadzeniem i pieczeniem; amliwo wosw i paznokci, sucha skra; zajady w kcikach ust; niezwyke zachcianki smakowe, ch spoywania rzeczy niejadalnych, np. wapnia, ziemi, gliny.

Anemia aplastyczna

Anemia aplastyczna skutkiem zaburzenia wytwarzania komrek krwi w szpiku kostnym. Dzieje si tak w momencie zadziaania na osob genetycznie predysponowan czynnika zewntrznego, np. wirusa lub po podaniu jakiego leku. Najczstsza jest jednak niedokrwisto aplastyczna samoistna (70% przypadkw). Ten rodzaj anemii ujawnia si gwnie w okresie zmian hormonalnych, np. w czasie ciy lub w okresie dojrzewania.

Poza spadkiem krwinek czerwonych, czsto niedobr dotyka te pozostaych grup komrek krwi - krwinek biaych, co skutkuje czstymi infekcjami, oraz pytek krwi, co manifestuje si skonnoci do przeduajcych si krwawie siniaczenia. U nieleczonych dorosych miertelno siga nawet 70%. Czsto oprcz przetocze krwi, koniecznym leczeniem jest przeszczep szpiku.

Anemia hemolityczna

Anemia hemolityczna spowodowana jest przedwczesnym rozpadem krwinek czerwonych, ktrych dugo ycia skraca si z okoo 120 dni do kilku dni/tygodni. Przyczynami tego zjawiska mog by:

  • sferocytoza - najczstsza wrodzona niedokrwisto w Europie. Na skutek nieprawidowoci w skadzie biaek bony komrkowej erytrocytw, czerwone krwinki zmieniaj ksztat z dwuwklsego na kulisty, przez co s szybciej niszczone;
  • talasemia - spowodowana zmniejszon syntez acuchw hemoglobiny. Jest to choroba o podou genetycznym charakterystyczna dla osb pochodzcych z basenu Morza rdziemnego;
  • anemia sierpowata- wystpuje przede wszystkim u rasy czarnej i ma podoe genetyczne. Erytrocyty przybieraj sierpowaty ksztat, przez co trac elastyczno i powoduj zatykanie naczy w mikrokreniu. Moe to prowadzi do zawau w nerkach, mzgu, pucach lub ledzionie. Przebieg choroby jest rny- od cikiego i skutkujcego zgonem w dziecistwie, po lekki, wrcz bezobjawowy, zalenie od obcienia genetycznego chorego.
  • niedokrwisto hemolityczna noworodkw - wystpuje u dzieci, ktrych matka jest „Rh ujemna”, a dziecko posiada antygen „Rh dodatni”. Podczas kontaktu krwi matki z krwi podu w trakcie porodu, dochodzi do uczulenia matki na antygen Rh i powstaniu przeciwcia. W kolejnej ciy, gdy dziecko te jest „Rh dodatnie”, dochodzi do przejcia tych przeciwcia przez oysko i niszczenia erytrocytw podu, co moe grozi poronieniem. Zapobiega si temu poprzez podanie matce surowicy zawierajcej przeciwciaa anty-D, ktre znaczco zmniejszaj czsto uczulenia.W niektrych przypadkach konieczne jest przetaczanie krwi u dziecka, zarwno wewntrzmaciczne, jak i po porodzie;
  • anemia poprzetoczeniowa- nastpstwo omykowego przetoczenia krwi niezgodnej z krwi biorcy. Dotyczy najczciej ukadu grup AB0, rzadziej innych antygenw grupowych. Hemoliza poprzetoczeniowa jest bezporednim stanem zagroenia ycia;
  • niedokrwisto hemolityczna autoimmunologiczna- wie si z produkcj przez ukad odpornociowy przeciwcia przeciwko wasnym erytrocytom. Powodem autoagresji mog by: infekcja wirusowa, choniaki, niektre leki, tocze rumieniowaty ukadowy. Przyczyna moe by te nieuchwytna, mwimy wtedy o niedokrwistoci pierwotnej lub samoistnej.

Anemia w ciy

Anemia w ciy zdarza si czsto, nawet u 40 procent kobiet. Dlaczego? W organizmie kobiety ciarnej zwiksza si ilo krwi, przez co jest ona bardziej rozcieczona. W surowicy jest mniej czerwonych krwinek. Wana przy anemii jest dieta. Co je przy anemii? Kobieta w ciy powinna je produkty bogate w elazo.

Zobacz: elazo - nie tylko dla kobiet w ciy i chorych na niedokrwisto

Leczenie anemii

W przypadku niedokrwistoci niedoborowych naley przede wszystkim uzupeni deficyt witaminy B12, kwasu foliowego lub elaza, w zalenoci od przyczyny schorzenia. W cikich przypadkach anemii naley przetoczy koncentrat krwinek czerwonych w warunkach szpitalnych. Czasami lekarz musi rozway konieczno przeprowadzenia przeszczepu szpiku lub usunicie ledziony w celu ograniczenia hemolizy. Due znaczenie ma rwnie leczenie chorb oglnych, odpowiadajcych za rozwj anemii. W niedokrwistociach o podou immunologicznym podaje si leki hamujce ukad odpornociowy, tzw. leki immunosupresyjne.