Niemal 95 proc. przypadków raka trzustki to gruczolakorak trzustki, który rozwija w komórkach zewnątrzwydzielniczych trzustki, odpowiedzialnych za produkcję soku trzustkowego. Ten typ raka wiąże się ze złymi rokowaniami. Kilka procent przypadków stanowi rak rozwijający się w części wewnątrzwydzielniczej, gdzie produkowane są takie hormony jak insulina i glukagon. To typ raka trzustki, który łatwiej daje się wyleczyć.
Rak trzustki jest czwartą najczęstszą przyczyną zgonów z powodu raka na świecie. Tylko około 10 proc. chorych przeżywa więcej niż 5 lat od postawienia diagnozy. Jedną z głównych przyczyn jest zbyt późne wykrycie choroby. Rak trzustki jest bowiem nowotworem, który rozwija się w ukryciu i często zostaje zdiagnozowany dopiero wtedy, gdy już rozsiał się po organizmie. Co więcej, nie mamy obecnie dobrego testu do badań przesiewowych pod kątem raka trzustki. Aż 80 procent chorych jest diagnozowanych w momencie, gdy nie można ich już skierować na operację trzustki (to obecnie jedyny sposób na wyleczenie), pozostaje zatem przedłużająca życie chemioterapia lub radioterapia.
Jak zaczyna się rak trzustki?
Objawy, które mogą wskazywać na raka trzustki:
- żółtaczka - białka oczu lub skóra mają żółte zabarwienie, do tego dochodzi świąd skóry, ciemny kolor moczu oraz jasne stolce. Zażółcenie skóry, w tym zażółcenie dziąseł i wewnętrznej strony warg, oczu, ciemnienie moczu, swędzenie skóry i stolec w kolorze gliny, są objawami żółtaczki spowodowanej zablokowaniem dróg żółciowych.
- utrata apetytu;
- nagła i niewytłumaczalna utrata wagi;
- stałe uczucie zmęczenia, brak energii;
- wysoka temperatura, uczucie gorąca, poty, dreszcze;
- biegunka trwająca dłużej niż 7 dni, zaparcia lub inne zmiany w wyglądzie kału. Pływające i/lub tłuste stolce, o szczególnie nieprzyjemnym zapachu i nietypowym, jasnym kolorze, wynikają ze złego trawienia tłuszczów przez organizm.
- ból w górnej części brzucha, promieniujący na plecy, który może być silniejszy podczas jedzenia lub leżenia, a ustępować podczas pochylania się do przodu;
- objawy niestrawności, takie jak wzdęcia, uczucie pieczenia w żołądku lub inne dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
Początkowo chorzy mają objawy, które mogą być mylone z innymi schorzeniami gastrologicznymi, takimi jak choćby niestrawność czy zespół jelita drażliwego. Dyskomfort odczuwany w jamie brzusznej towarzyszy wielu innym chorobom układu pokarmowego (wrzody, zapalenie trzustki), dlatego bywa niedoceniany jako symptom raka albo przypisywany innym, mniej niebezpiecznym schorzeniom.
