Mocznik we krwi - co oznacza?
Mocznik we krwi to wskaźnik, który pozwala odczytać, jak funkcjonują nerki. Powstaje w wątrobie i jest produktem rozkładu białek. Aby można było postawić jednoznaczną diagnozę, konieczne jest jeszcze określenie stężenia kreatyniny i amoniaku. Dzięki temu można się spodziewać, że wskaźnik funkcjonowania nerek będzie lepszy. Wyniki badań mogą wskazywać na zbyt duży albo zbyt niski poziom mocznika. W pierwszym przypadku wskazuje to na zbyt duży rozkład białek albo na dietę wysokobiałkową, a w drugim przypadku może wskazywać uszkodzenie wątroby albo niedobór białek w organizmie.
Kiedy przeprowadza się badanie na ilość mocznika?
Aby konieczne było przeprowadzenie badania mocznika we krwi, muszą zaistnieć następujące wskazania:
- stwierdzona dysfunkcja nerek,
- potrzeba ocenienia nasilenia procesów katabolicznych i anabolicznych,
- potrzeba diagnostyki nadmiaru związków azotowych w organizmie.
Badanie mocznika
Aby zbadać mocznik, potrzebna jest próbka krwi. Nie wymaga się, aby krew była pobierana na czczo, można to zrobić o dowolnej porze. Na jej podstawie można dokonać rozkładu mocznika, wykorzystując do tego enzym ureazy. Mocznik rozkłada się na amoniak i dwutlenek węgla. Ilość amoniaku oznacza się w reakcji GLDH, aby można było dokonać obliczeń dotyczących stężenia mocznika.
Ci, którzy wykonują badanie, muszą zdawać sobie sprawę z tego, że nie można używać jako środka konserwującego heparyny amonowej, ponieważ przy jej udziale wynik badania nie będzie miarodajny.
Aby wynik był w pełni jednoznaczny, trzeba dodatkowo wziąć pod uwagę, także wywiad lekarski, który pozwoli dodatkowo określić ilość białek, jaką się przyjmuje podczas posiłków, funkcje wątroby – to wszystko ma wpływ na bezpośredni wynik badania.
Jeśli chodzi o normy w wynikach, to w surowicy powinno prawidłowo znajdować się 10-50 [mg/dl] mocznika. Jeśli wartości są wyższe niż podane powyżej, to może oznaczać, że doszło do znacznego rozpadu tkanek w wyniku oparzeń, urazów czy chorób nowotworowych albo że ilość białka w diecie jest zbyt duża lub też, że organizm jest odwodniony. Podwyższony stan mocznika we krwi może także oznaczać, że następują stany nasilonego katabolizmu przy nadczynności tarczycy czy stosowaniu chemioterapii.
Mocznik w moczu
Rzadziej bada się stężenie mocznika w moczu. Mocznik w moczu jest określany na podstawie tego, jaka jego ilość jest wydalana przez nerki w postaci produktu naturalnie obecnego w organizmie. To badanie jest rutynowe w przypadku osób, które poddawane są regularnym dializom, bo dzięki niemu można łatwo sprawdzić, czy leczenie przebiega pomyślnie. Aby można było wykonać to badanie, wystarczy przynieść do badania próbkę moczu w sterylnym pojemniczku. Oczywiście, musi to być mocz pobrany rano. Dopuszczalna norma wynosi 12-20 mg/24 godz. A jeśli pojawiają się ilości większe albo mniejsze, to prawdopodobnie w organizmie zachodzą jakieś nieprawidłowości.
Jeśli ilość mocznika w moczu jest niższa niż przewiduje to norma, to wówczas należy zwrócić uwagę na następujące ewentualne schorzenia: niedożywienie, zbyt mała ilość białka w spożywanych pokarmach, nadmierne wydzielanie moczu, choroby wątroby. Może to też świadczyć o ciąży.
Natomiast podwyższony mocznik każe się spodziewać: odwodnienia, nieprawidłowej pracy nerek, zbyt dużej ilości białka spożywanego w pokarmach, spadku przepływu nerkowego.
Za każdym razem należy zwrócić się do lekarza po konsultację, aby pomógł on stwierdzić, co jest przyczyną złych wyników stężenia mocznika.
Badanie ilości mocznika we krwi albo w moczu jest jednym z podstawowych i nie ma żadnych przeciwwskazań do jego wykonania. Warto posłużyć się tym badaniem, aby można było jednoznacznie stwierdzić, czy z nerkami nie dzieje się nic niedobrego, a jeśli tak, to od razu podjąć odpowiednie leczenie.
To również może cię zainteresować:
Hiperamonemia: objawy, diagnoza, leczenie
