Prawie jak eliksiry modoci: glukozamina, lecytyna i reszta. Jak to dziaa?

Niby wszyscy ju wiemy, e ?prawie? robi rnic, a cudowny rodek gwarantujcy wieczn urod i modo nie istnieje... A jednak nauka poznaa i udowodnia cudown moc wielu substancji, ktre pozwalaj duej cieszy si wymienit kondycj, opni procesy starzenia, wygadza powstae ju zmarszczki, zapobiega powikaniom zdrowotnym zwizanym z wiekiem, a take w umiarkowanym stopniu ogranicza negatywne skutki niezdrowego trybu ycia. Nie musisz udawa si do magicznego rda, ani zrywa owocu z zaczarowanego drzewa. Niejednokrotnie sprzymierzecy modoci s na wycignicie rki, a ich obco brzmice nazwy to marketingowe chwyty, za ktrymi kryj si dobrze znane produkty czy zwizki chemiczne.

Docz do Zdrowia na Facebooku!
Takie zmiany bez skalpela albo obrbki komputerowej? Pewnie jeszcze nie dzi Takie zmiany bez skalpela albo obrbki komputerowej? Pewnie jeszcze nie dzi Shutterstock

DHEA - hormon modoci

Natura nie jest nadgorliwa i zazwyczaj oferuje nam tylko to, co niezbdne. Wraz z wiekiem i wyczaniem kolejnych funkcji (w tym zdolnoci do rozrodu) obnia si wyranie produkcja hormonw, przede wszystkim testosteronu, estrogenw i mniej znanego dehydroepiandrosteronu, zwanego w skrcie DHEA. Ta substancja wywarzana przez nadnercza, nieprzypadkowo zwana jest hormonem modoci. Wraz z jej ubytkiem skra staje si bardziej cienka, minie sabsze, a tkanka czna (stanowica gwnie podpor organizmu i ochron mechaniczn niemal wszystkich narzdw) bardziej wiotka. Zmienia si take nastawienie do ycia: czowiekowi coraz trudniej radzi sobie ze stresem, codziennymi wyzwaniami... Spada apetyt na ycie. Oczywicie na to zjawisko wpywa wiele czynnikw, ale rola DHEA jest ju dzi niezaprzeczalna.

Dowiedziono, e w pewnym stopniu od nas samych zaley, jak dugo i w jakim steniu ten hormon wytworz nadnercza. Jego poziom zaley gwnie od aktywnoci fizycznej. Zapewne dlatego tak gwatownie starzej si niektre osoby po przejciu na emerytur, jeli nie maj pomysu, co zrobi ze swoim yciem po zakoczeniu pracy. Nie ma szansy na dugowieczno ten, kto ze wszystkich sportw najchtniej uprawia zmian kanaw w telewizji za pomoc pilota. Ruch na wieym powietrzu to okazja, by dotleni organizm, usprawni wiele procesw metabolicznych. Aktywny rwna si duej mody, pogodny. Mitem jest przewiadczenie, e dugowieczni to ci, ktrzy duej s starzy. Zazwyczaj wrd stulatkw trudno znale takich, ktrzy ju po czterdziestce, czy pidziesitce zwalniali obroty.

DHEA mona te dostarczy organizmowi w postaci tabletki, do kupienia w aptece bez recepty. Czy jednak jest taka potrzeba, kiedy zacz i jak dawkowa, najlepiej ustala z lekarzem pierwszego kontaktu podczas rutynowej wizyty profilaktycznej. Zakada si, e obnienie poziomu hormonu, majce znaczenie dla zdrowia i kondycji, moe wystpowa ju u pidziesiciolatka.

Docz do Zdrowia na Facebooku

Antyoksydanty naprawd atwo znale. Nawet we wasnym ogrdku. Antyoksydanty naprawd atwo znale. Nawet we wasnym ogrdku. Shutterstock

Antyoksydanty - przereklamowane?

Wcale nie! Wolne rodniki powstaj w organizmie przede wszystkim podczas naturalnego procesu przeksztacania tlenu w energi, ale ich tworzeniu sprzyja te palenie papierosw, intensywne opalanie, naduywanie alkoholu, czy stres. Chocia organizm samodzielnie wytwarza substancje, ktre mog je neutralizowa, czsto okazuje si bezradny wobec ich iloci. Tymczasem z pomoc antyoksydantw moe si z nimi skutecznie rozprawia, uniemoliwiajc niszczenie wielu komrek naszego ciaa (gwnie bon komrkowych i acuchw DNA), a ostatecznie zapobiega przedwczesnemu starzeniu i rujnowaniu naszego zdrowia.

Wrd doskonale poznanych antyoksydantw naley wymieni popularn witamin C, ktra nie tylko buduje odporno, ale i pomaga zachowa jdrn skr, dziaa przeciwmiadycowo, obnia cinienie krwi. Witamina E natomiast przede wszystkim obnia ryzyko chorb krenia i pobudza wydzielanie hormonw pciowych (odpowiedzialnych za przeduanie modoci wraz z DHEA). Znany gwnie z reklam kosmetykw koenzym Q10 wprowadzony do diety sprzyja zwikszonej witalnoci, energii i sprawnoci umysowej. Retinol (czyli czysta witamina A) pozwala cieszy si lepszym wzrokiem, wspiera zdrowy wygld skry, wosw i paznokci, a likopen zmniejsza ryzyko wystpienia chorb nowotworowych.

Skd bra te wszystkie skarby? Przede wszystkim z kuchni. Urozmaicona, zrwnowaona dieta to jeden z krokw do dugowiecznoci. Antyoksydanty s w pomidorach i arbuzach, w papryce, kiwi, porzeczkach i orzechach. W mleku, brokuach, w rybach i w wtrbce. W jajach i w grejpfrutach. I w wielu innych produktach. Nie szukaj ich w sodyczach, tustych misach, generalnie w kuchni ociekajcej tuszczem, ubogiej w warzywa i owoce. Synni stulatkowie z Okinawy stawiali na ryby i zielenin (nie zapominajc o aktywnoci fizycznej). Ot, i caa tajemnica.

Nie zapominajmy, e retinol i koenzym Q10, a nawet witamina C to uznane skadniki kosmetykw. I susznie: naprawd wygadzaj zmarszczki, przywracaj jdrno i elastyczno cerze. Tylko troch jednak i na jaki czas. Nie tramy zdrowego rozsdku. Spowolnienie pewnych procesw jest moliwe, ale ostateczny koniec i tak nieunikniony.

Wap pochodzenia zwierzcego jest atwiejszy do przyswojenia. Wap pochodzenia zwierzcego jest atwiejszy do przyswojenia. Shutterstock

Wap - by nie zwolni obrotw

Kojarzony gwnie jako minera niezbdny dzieciom, z wiekiem staje si przez nas coraz bardziej zapomniany. Niesusznie! Bez wapnia nie ma estrogenw, prawidowej pracy serca, waciwej aktywnoci mzgu. Bierze udzia w regulacji cinienia, obnia podatno na alergie i skonno do wypryskw na skrze, a nawet umoliwia skuteczn walk ze stresem. Modzi, pikni, zdrowi maj go z pewnoci pod dostatkiem, gdy od wapnia zaley stan koci, zbw, paznokci i wosw. Nie mona cieszy si skr niczym alabaster i burz gstych wosw przy niedoborach mineralnych.

Nie wystarczy zbudowa masy kostnej dziecku, by do koca ycia mogo si ono cieszy ich odpowiedni odpornoci na zamania, eby ludzkie rusztowanie byo w formie. Na odwapnienie koci szczeglnie naraone s kobiety po menopauzie, osoby przyjmujce leki upoledzajce wchanianie tego pierwiastka (np. niektre rodki sterydowe), a take majce problemy z jego przyswajaniem z innych przyczyn (np. niewaciwa dieta).

Najlepszy do przyswojenia wap pochodzi z mleka i jego przetworw. Nie dla kadego jednak te produkty s zdrowe, a przy upoledzonym wchanianiu szklanka mleka nie pomoe. Zatem, jeli naleysz do grupy ryzyka niedoboru wapnia, a zwaszcza masz jego objawy (bolesne kurcze mini, ich wzmoona pobudliwo, ble i zawroty gowy, ble brzucha, uczucie niepokoju bez uzasadnienia, zaburzenia rytmu serca), koniecznie skonsultuj si z lekarzem. Moliwe, e zaleci przyjmowanie wapnia w tabletkach. To prawdziwa tabletka modoci (nie da si zachowa wigoru i witalnoci nie mogc si swobodnie porusza, a takie s odlege skutki niedoboru), ale tylko dla tych, ktrzy naprawd j potrzebuj. Nie rozstrzygaj samodzielnie.

To naturalne, e czasem bol nas stawy. Nie trzeba jednak pokornie znosi tych dolegliwoci. To naturalne, e czasem bol nas stawy. Nie trzeba jednak pokornie znosi tych dolegliwoci. Shutterstock

Glukozamina - na dokadk

Koci to nie wszystko. Powanym problemem wielu osb starszych s ble staww. I chocia pocztkowo raczej nie stanowi powanego zagroenia dla zdrowia, wyranie obniaj jako ycia. Bl odbiera przecie ochot na spacer, wypad z koleank, sprzyja mentalnemu starzeniu. A waciwie odbiera, bo wielu osobom pomoga glukozamina, substancja pozyskiwana ze skorupiakw, umoliwiajca odbudow chrzstki stawowej. Chocia pojawiy si opinie sceptyczne co do jej skutecznoci, wielu lekarzy przyznaje, e ich pacjenci poegnali si z blem spowodowanym zanikiem naturalnej mazi chrzstki wanie z pomoc tego naturalnego leku. Ocenia si, e znaczenie dla zdrowia ma przede wszystkim siarczan glukozaminy. Inne formy s obojtne, a nawet czasem szkodliwe (np. w przypadku chorb tarczycy).

Glukozamina jest dostpna bez recepty, zarazem naley pamita, e przyczyny blu s bardzo rne, a samoleczenie niebezpieczne, gdy czasem prowadzi do opnienia rozpoznania i waciwej terapii. Zatem, nim zrobisz zakupy, o dolegliwociach warto porozmawia z lekarzem.

U wielu osb z wiekiem pojawiaj si problemy ze snem, spowodowane niedoborem hormonu melatoniny U wielu osb z wiekiem pojawiaj si problemy ze snem, spowodowane niedoborem hormonu melatoniny Shutterstock

Melatonina - cofn czas

S na to dowody, e wyspana znaczy pikna. Z raportu sporzdzonego w szwedzkim instytucie Karolinska w 2011 roku wynika, e osoby wyspane, ktre pi przynajmniej osiem godzin na dob, s postrzegane jako zdrowe, atrakcyjne i modsze, ni wskazywaaby na to metryka. Zmczenie i niewyspanie odbiera powab i urod. Co jednak z tej wiedzy osobom borykajcym si z bezsennoci? Jako snu w znacznym stopniu jest uzaleniona od melatoniny, hormonu wytwarzanego przez szyszynk (gruczo dokrewny, w centralnej czci mzgu). Produkcja tej substancji wyranie spada ju po 45. roku ycia, wpywajc negatywnie nie tylko na sen, ale i sprawno seksualn, a nawet stan skry.

Coraz czciej melatonina uzupeniana jest sztucznie, w postaci tabletek. Chocia jest dostpna bez recepty, zalecamy konsultacj lekarsk. Bezsenno bywa objawem wielu powanych problemw zdrowotnych, a wwczas melatonina samodzielnie ich nie rozwie. Zatem, jako eliksir modoci, traktujmy raczej zdrowy, nieprzerwany sen 8 godzin na dob, a nie wspomagacze, ktre pozwol go osign. Ich dobr lepiej zostawi lekarzowi. My postarajmy si tak ukada harmonogram dnia, by tylko mie czas na ten sen.

Kwasy tuszczowe omega 3 maj zbawienny wpyw na funkcjonowanie ludzkiego organizmu Kwasy tuszczowe omega 3 maj zbawienny wpyw na funkcjonowanie ludzkiego organizmu Shutterstock

Omega 3 - wsparcie przemiany materii

Niemal kadego dnia pojawiaj si nowe doniesienia o cudownej mocy nienasyconych kwasw tuszczowych. Wrd nich krluj omega 3: reguluj krzepliwo krwi, zapobiegaj miadycy, pomagaj zachowa waciw elastyczno cigien i mini. Wspomagaj leczenie chorb serca, skry, staww. Maj znaczenie profilaktyczne przy chorobach nowotworowych, chorobie Alzheimera i Leniowskiego-Crohna. Przeciwdziaaj udarom mzgu, otyoci, cukrzycy. Umoliwiaj prawidowe wchanianie dobroczynnego wapnia, poprawiaj wygld cery, paznokci oraz wosw. Poniewa wspomagaj odporno, pomagaj unika wielu infekcji. Z nimi staro jest przyjemniejsza i naprawd pna.

Najatwiej je pozyska z ryb i innych owocw morza, zatem zalecenie, by je ryby przynajmniej trzy razy w tygodniu to pewna recepta na dugowieczno. Oczywicie, te przyjazne tuszcze s te w tofu, migdaach, orzechach woskich oraz w niektrych olejach, np. lnianym czy rzepakowym, ale siganie po ryby to najprostsza cieka zdrowia.

Lecytyna, pochodzenia rolinnego bd zwierzcego, wpywa pozytywnie na pami w kadym wieku. Lecytyna, pochodzenia rolinnego bd zwierzcego, wpywa pozytywnie na pami w kadym wieku. Shutterstock

Lecytyna - eby pamita

W ludzkim organizmie lecytyna jest obecna w kadej komrce ciaa, przede wszystkim jako skadnik bon komrkowych. Peni wan rol w wielu procesach przemiany materii, zapobiega miadycy, tworzy warstw ochronn ciany odka, wspomaga prawidowe gospodarowanie cholesterolem. Stanowi istotny element skadowy mzgu i tkanki nerwowej, majc zasadniczy wpyw na funkcjonowanie pamici i zdolno do koncentracji oraz poprawiajc ogln sprawno intelektualn.

W lecytyn obfituje soja, orzeszki ziemne, kieki pszenicy. Moe by rwnie pochodzenia zwierzcego, ale wwczas jest trudniejsza do pozyskania i przyswojenia (przed odkryciem zalet soi za najlepsze rdo lecytyny uchodziy jaja). Osobom starszym lekarze czsto zalecaj uzupenianie niedoborw lecytyny z pomoc gotowych preparatw. S dostpne w kadej aptece. Mona si nimi wspomaga: z umiarem, zgodnie z zaleceniami na opakowaniu, a najlepiej po konsultacji lekarskiej.

Regenerowa mzg? Pozna wszystkie jego potencjalne moliwoci? Naukowcy prbuj... Regenerowa mzg? Pozna wszystkie jego potencjalne moliwoci? Naukowcy prbuj... Shutterstock

Nowi bohaterowie

Naukowcy wci pracuj nad eliksirem modoci. Wszystko wskazuje na to, e nie bdzie to jednak jedna substancja tak, jak nikt ju dzisiaj nie planuje znalezienia jednego lekarstwa na raka. Choroby nowotworowe wywoane s przez rne czynniki, charakteryzuje je inna dynamika, wpyw na organizm, tempo rozwoju, etc. Zrozumiae wic, e potrzeba rnej broni w zalenoci od wroga. Opniajc procesy starzenia rwnie trzeba rozprawia si z rnymi mechanizmami, przeciwnikami. Wiele wskazuje wic na to, e siga bdziemy w przyszoci po zrnicowane wsparcie, by jak najduej cieszy si dobr kondycj, form i nastrojem.

Wrd potencjalnych eliksirw modoci od kilku lat pojawia si rapamycyna, pocztkowo przede wszystkim doceniana jako lek przeciwnowotworowy i zapobiegajcy odrzutom tkanek po przeszczepie. Saw zdobya jednak jako substancja wyduajca ycie myszy, chocia lekarze przestrzegaj, e czowiek to nie gryzo i nie dziaaj analogiczne mechanizmy (wicej na ten temat).

Nadzieje budzi te aminoguanidyna (zapobiega zwyrodnieniom i zanikowi komrek) i neurotrofiny (substancje skutecznie dokarmiajce mzg). Badania trwaj, gdy jak dotd wszystko wskazuje na to, e nie ma ry bez kolcw. Im bardziej obiecujcy rodek, tym powaniejsze potencjalne skutki uboczne.

Leki s dla chorych, a skutki ich przyjmowania musz by mniej grone od choroby. Zatem, ze staroci wci najlepiej rozprawia si aktywnoci fizyczn, dobr diet, zmuszaniem mzgu do wysiku i znakomitym humorem. Chocia, oczywicie, nie zaszkodzi wygadzenie zmarszczek retinolem, albo koenzymem Q 10. Zmarszczki mona pokocha, ale dlaczego nie korzysta z bezpiecznych sposobw opniania procesw starzenia?