Bez wody nie ma życia

Woda. Krystaliczna, czysta siła. Z niej się narodziliśmy. Z niej jesteśmy zbudowani. Bez niej nie możemy żyć. Czy wiesz dokładnie, dlaczego butelka wody powinna być zawsze twoim wiernym towarzyszem?

Wydawałoby się, że pisanie o wodzie to... lanie wody. Nic bardziej błędnego. To same fakty i konkrety. Dla naszego zdrowia mają znaczenie fundamentalne.

Jak meduza

Twoje ciało przynajmniej w połowie zbudowane jest z wody. Jeśli jesteś kobietą, w organizmie krąży jej nieco mniej, niż to się dzieje w przypadku mężczyzn (oni też nieco więcej jej potrzebują w czasie codziennej aktywności). Można powiedzieć, że dziecko, które rodzi się wprost ze środowiska wodnego (wszak w brzuchu mamy czuje się dosłownie jak ryba w wodzie), swoją strukturą przypomina małą meduzę - zawartość wody w jego ciele sięga 80 procent. Im jesteśmy starsi, tym bardziej... wysychamy.

Woda z mózgu

Większość wody, która nas tworzy (blisko 3/4 całej jej objętości), zamknięta jest w maleńkich basenach komórek. Najwięcej wilgoci gromadzą serce, płuca, wątroba, mózg i mięśnie. Najmniej - tkanka tłuszczowa. Pozostała część wody krąży w naszym ciele jako podstawa płynów i wydzielin ustrojowych. Jest obecna we krwi, w chłonce, soku żołądkowym, ślinie itp. Każdego dnia przez nasze ciało przepływa wielka rzeka wody. Przez nerki w ciągu doby przemieszcza się około 2000 litrów, a przez mózg - 1400 litrów. Woda pełni mnóstwo życiowych funkcji. Najczęściej mówi się o oczyszczaniu organizmu z toksycznych produktów przemiany materii. Ale poza tym woda: transportuje cenne składniki do każdego zakamarka organizmu, dba o termoregulację (nadmiar ciepła usuwany jest wraz z potem), chroni (amortyzuje) organy i tkanki, zwilża je, umożliwiając ciągły ruch w naszym ciele (np. jelitach czy stawach). Dzięki wodzie możemy połykać i trawić pokarmy, a potem usuwać ich zbędne resztki. Odpowiednia ilość wypijanych płynów bardzo ważna jest dla kobiet w ciąży (gdy w organizmie zwiększa się objętość krwi, a dodatkowo trzeba wyprodukować wody płodowe i zbudować ciało dziecka) i karmiących matek (które muszą zaspokoić pragnienie własne i dziecka). Woda wpływa nie tylko na nasze samopoczucie, ale i wygląd - sprężystą, elastyczną skórę, miękkie, pełne wargi, błyszczące, dobrze nawilżone oczy. W dietach odchudzających woda pomaga złagodzić głód i zapobiegać cellulitowi.

Na wiór

Bez wody nie ma życia. Zarówno na ziemi, jak i wewnątrz naszego ciała. Odwodnienie rzędu 5-8 proc. powoduje przegrzanie organizmu, sztywność karku, suchość skóry, upośledzenie trawienia i pracy jelit. Schnący organizm robi wszystko, by zapewnić w takich warunkach optymalne nawilżenie strategicznych organów, przede wszystkim mózgu, dlatego pobiera wodę, skąd się tylko da. Ubytek 10 proc. wody sprawia, że nie jesteśmy w stanie podjąć żadnej aktywności. Gdy z ciała człowieka zniknie 20-22 proc. wody, następuje śmierć. Tak drastyczne sytuacje odwodnienia zdarzają się rzecz jasna bardzo rzadko i w dramatycznych okolicznościach. Na co dzień zdarza nam się jednak sytuacja nieodpowiedniego nawilżenia, które prowadzi do pogorszenia samopoczucia i funkcjonowania. Sygnalizują ten stan: pragnienie, suchość w ustach, rozdrażnienie, ból głowy, brak apetytu, osłabienie, zmęczenie, bezsenność, zaburzenia koordynacji ruchów, spadek koncentracji, zakłócenia pamięci, zaburzenia trawienia, przegrzewanie organizmu. Jeśli w ogóle zbyt mało pijemy, stajemy się podatni na kamicę nerkową, zaparcia, zwyrodnienia stawów, migreny, chroniczne zmęczenie.

Para - buch

Ponieważ codziennie tracimy 2-3 litry wody (przez skórę, przewód pokarmowy, w postaci pary wodnej wraz z wydychanym powietrzem i oczywiście wraz z moczem), musimy koniecznie uzupełniać ten ubytek. Warto wiedzieć, że w chwili, gdy odczuwamy pragnienie, nasze ciało już od pewnego czasu cierpi na niedostatek wody. Jeśli od dawna niczego nie piłaś, spociłaś się lub zjadłaś coś słonego, zmienia się skład i zagęszczenie osocza. Ten sygnał z różnych części ciała zostaje wysłany do ośrodka pragnienia znajdującego się w mózgu, dokładniej - w podwzgórzu. Mózg podejmuje szybką decyzję: nakazuje nam szukać wody. Niestety, u osób starszych i dzieci ten mechanizm bywa zawodny. Ludzie w podeszłym wieku nie odczuwają potrzeby picia, maluchy - nie potrafią o nie poprosić. W obu przypadkach porcję wody musi podać troskliwy opiekun.

Jak pić?

Wydawałoby się, że każdy z nas wie, jak ugasić pragnienie, tymczasem jednak często robimy to niewłaściwie. Pić należy:

- przede wszystkim wodę (powinna stanowić ponad połowę wypijanych przez nas płynów), najlepiej źródlaną (np. Kropla Beskidu). Wybierając butelkę wody, zwracaj uwagę na etykietę, gdzie powinno być podane źródło, z którego ona pochodzi (najlepiej, jeśli mieści się ono na terenie chronionym ekologicznie), oraz skład mineralny (na co dzień lepiej pić wody o niskiej zawartości jonu sodowego). Poza wodą pijemy soki warzywne i owocowe, mleko. Kawa, herbata i alkohol przyspieszają diurezę, czyli pozbywanie się płynów wraz z moczem, dlatego należy ich unikać i nie uwzględniać w tym bilansie;

-regularnie, w małych porcjach. Duża ilość wypitego płynu zostanie szybko wydalona wraz z elektrolitami. Wypicie szklanki płynu nie powinno trwać krócej niż minutę. Szczególnie spokojnie należy pić podczas wzmożonego wysiłku fizycznego;

- rozsądnie, tyle, ile potrzeba.

Picie zbyt dużych ilości wypłukuje z organizmu cenne związki, zbyt małych - zagraża zdrowiu. Powinno się pić średnio 30 ml na kg masy ciała, pamiętając, że zapotrzebowanie na wodę wzrasta podczas upałów, wysiłku fizycznego, ciąży i okresu karmienia (nawet do 4 l);

- przed posiłkiem lub po nim, raczej nie w trakcie, bowiem zaburza to trawienie.

Owocowe orzeźwienie

Napoje przygotowane na bazie wody mineralnej i soków ze świeżych owoców i warzyw są wyjątkowo zdrowe i pyszne. Czy jest lepszy sposób na ugaszenie pragnienia?

Koktajl gruszkowo-pomarańczowy (1 porcja)

- 40 ml soku gruszkowego

- po 30 ml wody mineralnej, soku pomarańczowego i morelowego oraz syropu z kiwi

- kilka kostek lodu

Do dekoracji:

- plasterek kiwi

- cienki klinik gruszki

- ćwierć plasterek pomarańczy

Do kielicha lub szklanki na koktajle wrzucić kilka kostek lodu, wlać soki i syrop z kiwi, zamieszać. Nadziać cząstki owoców na szpadkę i położyć na krawędzi naczynia z koktajlem.

Różowy napój selerowy (6 porcji)

-1 kg selerów korzeniowych n40 dag czerwonych porzeczek

- kilka gron czarnych porzeczek n1-2 ząbki czosnku

- mała cebula

- 3/4 szklanki niegazowanej wody

- cukier

- sól

Wodę mineralną rozlać do foremek na lód, wstawić do zamrażalnika. Porzeczki umyć, oderwać gronka od łodyżek. Seler i cebulę obrać, wypłukać, pokroić na nieduże kawałki. Z porzeczek, obranego czosnku i warzyw wycisnąć sok w sokowirówce, przyprawić do smaku cukrem i solą. Podawać w wysokich szklankach z kostkami lodu z wody mineralnej. Udekorować napój listkami pietruszki lub selera naciowego.

Kruszon bezalkoholowy (10 porcji)

- po 25 dag brzoskwiń i truskawek n100 ml syropu

wiśniowego lub malinowego

- litr soku jabłkowego

- litr niegazowanej wody mineralnej

- 10 dag cukru

- cytryna

Z brzoskwiń zdjąć skórkę i usunąć pestki. Z truskawek usunąć szypułki, pokroić na ćwiartki lub połówki, wymieszać z brzoskwiniami, posypać cukrem, polać syropem i połową soku jabłkowego. Cytrynę przekroić na pół, z jednej połówki wycisnąć sok, drugą pokroić w plasterki i ułożyć na wierzchu. Pozostałą wodę mineralną i sok jabłkowy schłodzić w lodówce. Przed podaniem przełożyć owoce do wazy i wymieszać ze schłodzonymi płynami.

Więcej o: