Wtroba, a moe jednak pcherzyk ciowy? Co naprawd ci boli?

Charakterystyczny bl po prawej stronie, pod ebrem, zwaszcza po obfitym posiku, chtnie przypisujemy problemom z wtrob. Tymczasem niejednokrotnie to pcherzyk ciowy, powszechnie zwany woreczkiem, przypomina w ten sposb o sobie.
Pcherzyk ciowy wygldem nieco przypomina gruszk, czy niewielki (najczciej ok. 10 cm) worek. Std zapewne jego potoczna, niepoprawna nazwa: woreczek ciowy. Chocia w porwnaniu z wtrob, blisk ssiadk, osigajc wag do 1,5 kg, wydaje si niepozorny (patrz zdjcie), to wanie on czciej bywa sprawc nieprzyjemnych dolegliwoci.



Powanym problemom z wtrob niejednokrotnie nie towarzysz adne wyrane objawy, a jeli ju s jakie sygnay, to niekoniecznie od razu kojarzone z tym narzdem: np. przewleke zmczenie, osabienie, wid skry, etc. Czytaj wicej o wtrobie. Charakterystyczny bl po zjedzeniu czego tustego czy ostrego, a nawet powszechne "powikszenie" brzucha, miejscowa zwikszona wraliwo na ucisk, uznawane za "bl wtroby", to zazwyczaj skutek buntu pcherzyka ciowego. Zdarza si, e nawet przez skr brzucha widoczny jest zarys dna pcherzyka.

Docz do serwisu Zdrowie na Facebooku!

Po co nam pcherzyk ciowy?

"Woreczek" nie tylko jest pooony blisko wtroby (std atwo o pomyk przy dolegliwociach), ale przede wszystkim cile z ni wsppracuje. , ktr wytwarza wtroba, jest skadowana wanie w pcherzyku. Oczywicie, nie w caoci. Podczas "normalnego" procesu trawienia wtroba przekazuje do dwunastnicy, gdzie z pomoc kwasw ciowych (podstawowego skadnika ci), tuszcze rozkadane s do postaci drobnych kuleczek, moliwych do strawienia przez enzymy. pomaga take przy wchanianiu witamin i wydalaniu toksyn czy cholesterolu.

Skd bierze si w "woreczku"?

W czasie, gdy ukad pokarmowy nie trawi jedzenia, z wtroby trafia do pcherzyka ciowego. Jest nie tylko magazynowana (zwykle pcherzyk moe pomieci 40-70 ml ci), ale i zagszczana. wtrobowa jest jasno ta, rzadka. W pcherzyku przybiera kolor ciemniejszy, brunatny. Gstnieje, staje si kleista. To skutek dziaania cian pcherzyka: to one odsczaj wod (stanowi ona ponad 90% ci z wtroby), pozostawiajc w ci to, co najwaniejsze.

Kiedy w dwunastnicy jest za duo tuszczu (skutek naszej diety) i przyswojenie go jest utrudnione, luzwka wydziela cholecystokininy (hormony dziaajce w obrbie ukadu pokarmowego i nerwowego, odpowiedzialne za stymulacj wydzielania ci i soku trzustkowego). Gdy dotr z krwi do pcherzyka ciowego, nastpuje jego skurcz i wyrzut zawartoci. Swoisty koncentrat ci lepiej poradzi sobie z lipidami. Pod warunkiem, e pcherzyk dziaa prawidowo.



Na co choruje pcherzyk?

Najczstszy problem z pcherzykiem to kamica. Zogi (kamienie) powstaj w wyniku wytrcania si z ci krysztakw cholesterolu i soli ciowych. Kamienie powstaj nie tylko w pcherzyku, ale i drogach ciowych (system kanaw i kanalikw, schodzcych si w przewd ciowy, odprowadzajcy z wtroby do dwunastnicy, poczony dodatkowym przewodem z pcherzykiem ciowym).

W zalenoci od skadu i wieku kamienie przyjmuj rne ksztaty, barw, wielko (od drobiny piasku po kamyki ponad dwucentymetrowe).

Kamienie mog doprowadzi do:

- przewlekego zapalenia pcherzyka (dranione mechanicznie cianki zostaj uszkodzone, dochodzi do nadkae bakteryjnych i stanu zapalnego),

- ostrego zapalenia pcherzyka ciowego (kamienie powoduj zastj ci, ktra ulega zakaeniu bakteryjnemu),

- wodniaka pcherzyka (powikanie ostrego zapalenia),

- ropniaka pcherzyka (ostatnia faza ostrego zapalenia lub powikanie wodniaka),

- przedziurawienia ciany pcherzyka i zapalenia otrzewnej.

Wszystkie te stany wymagaj, poza zapaleniem przewlekym, wymagaj pilnej interwencji chirurga.

Pcherzyk ciowy, na szczcie bardzo rzadko, atakuje rak. Ze wzgldu na pne rozpoznanie rokowania dla tego nowotworu nie s dobre.

Mona y bez pcherzyka?

Jeli pcherzyk ciowy jest ju bardzo chory, trzeba go w caoci wyrzuci podczas zabiegu cholecystektomii, dzi najczciej wykonywanego metod laparoskopow (wicej na ten temat). Z przyczyn medycznych nie zostawia si nawet fragmentu narzdu, gdy pcherzyk skonny do tworzenia zogw "zbuduje je" i w zostawionej czci.

Bez pcherzyka mona y. Funkcje usunitego narzdu przejmuje przewd ciowy (po zabiegu pcznieje, tworzc zbiornik na ). Nie jest jednak tak sprawny, jak zdrowy pcherzyk, dlatego konieczna jest zmiana trybu ycia, by uatwi mu prac. Istotne jest przede wszystkim regularne spoywanie piciu niewielkich posikw dziennie, ograniczenie tuszczu do minimum (energi trzeba czerpa w wikszym stopniu z wglowodanw), a take ograniczenie potraw o wyranym smaku, napojw gazowanych, mocnej kawy, etc. Szczegowe zalecenia dietetyczne powinien przekaza prowadzcy lekarz gastrolog.

Pcherzyk ciowy: jak to boli?

Nim jednak dojdzie do finaowego cicia, warto wiedzie, jak pcherzyk ciowy boli. Tu, niestety, zaczynaj si schody. Niewiele ponad 10% osb z kamieniami pcherzyka odczuwa dolegliwoci blowe. Mnstwo chorych latami nie zdaje sobie sprawy z problemu, pki nie dojdzie do jego zaostrzenia, bd choroba nie zostanie odkryta podczas rutynowego usg jamy brzusznej.

Bl pcherzyka, ktry zmusza pacjentw do konsultacji lekarskiej, to przede wszystkim kolka.

Kolka pojawia si w wyniku zastoju ci, najczciej w 2-4 godziny po spoyciu cikostrawnej potrawy. Do atakw dochodzi te w wyniku duego stresu, bywa, e bl wyrywa ze snu.

Brzuch boli pod prawym ebrem, niejednokrotnie promieniuje do plecw, do prawej opatki. Bywa, e "epicentrum" dolegliwoci jest pod mostkiem i bardziej przypomina ostry bl odka. Blowi towarzyszy silne uczucie wzdcia, mog pojawi si wymioty z domieszk ci.

Taki bl mona sprbowa pokona samodzielnie (pomagaj leki rozkurczowe, przeciwblowe). Gdy jednak nie ustpuje, skontaktuj si z lekarzem. Jeli ci kolka sama przejdzie, zaplanuj konsultacj lekarsk w najbliszym czasie. Gdyby atak si powtrzy, ju nie zwlekaj: to ryzykowne dla ycia. Jeli wyleje si do otrzewnej (cienkiej bony surowiczej, osaniajcej narzdy jamy brzusznej), lekarze mog mie problem z udzieleniem ci skutecznej pomocy.

Czste wzdcia, kucia, nudnoci, niejasne objawy, uznawane za bunt wtroby, te lepiej wyjani z gastrologiem. Czasem potrzebna jest szczegowa diagnostyka, by odkry przyczyn. Kiedy indziej posuchanie dobrej rady, dotyczcej choby ywienia, rozwizuje problem. Nawet jeli wydaje ci si, e doskonale wiesz, co, kiedy i jak je, pamitaj, e diabe tkwi w szczegach i by moe za twoimi kopotami kryje si jaki dyskretny, a zarazem kluczowy, bd.

Wicej na ten temat: Powiedz, gdzie ci boli brzuch, podpowiemy, dlaczego

Kto najczciej choruje na pcherzyk ciowy?

Tak do koca nie wiadomo, dlaczego jednym kamienie si tworz, innym nie. Moliwe, e pierwotn przyczyn jest upoledzenie kurczliwoci pcherzyka i ten na czas nie "wyrzuca" ci, a ona, zalegajc, rozkada si w niewaciwy sposb. Jest teoria, e kamienie s wtrne do zakae bakteryjnych i pasoytniczych (we wntrzu kamienia prawie zawsze znajdowane jest ognisko bakterii). Pewne znaczenie ma skonno genetyczna.

Ostatecznej zgody nie ma, ale na pewno wiadomo, kto najczciej choruje. Kamica pcherzyka ciowego to gwnie problem kobiet: otyych czterdziestolatek. Zazwyczaj maj one zaburzenia metaboliczne, hormonalne. I fatalnie si odywiaj.

Wiadomo, co pcherzyk lubi: zdrow diet, lekkostrawn, korzystn i dla innych narzdw. Warzywa, owoce, chude miso, dobre tuszcze. Kiedy jednak, od czasu do czasu, pcherzyk dokucza, albo naleysz do grupy zwikszonego ryzyka kamicy, musisz si o diet bardziej postara (poznaj szczegowe zalecenia).

Nie zaszkodzi te przy okazji zrobi usg jamy brzusznej i dowiedzie si o ewentualnych kamieniach, nim pojawi si kolki i powikania.