Dlaczego puchną nogi?

odpowiada lek. med. Dariusz Struski, specjalista medycyny rodzinnej, Prezes wrocławskiego oddziału Kolegium Lekarzy Rodzinnych, Kierownik Ośrodka Kształcenia Lekarzy Rodzinnych we Wrocławiu
09.12.2008 , aktualizacja: 25.06.2010 14:51
A A A Drukuj

shutterstock

Obrzęk nóg nazywamy w medycynie "dużym objawem", bo - podobnie jak np. ból głowy - występuje bardzo często i wiele chorób może go powodować.
Najczęstsze dwa powody obrzęków to przewlekła niewydolność żylna (naczyń żylnych) oraz niewydolność krążenia (a więc serca). Obrzęki, czyli puchnięcie nóg, to następstwo opadania pod siłą grawitacji płynów ustrojowych. Ponieważ najbliżej ziemi są nogi, więc opadający płyn gromadzi się początkowo w stopach, a stopniowo coraz wyżej, a więc w okolicy kostek, goleni, łydek.

W normalnych warunkach (sprawne serce i sprawne żyły) krew jest przesuwana w sposób ciągły, z tkanek odpływa tyle samo krwi, co napływa. Przepływ krwi w układzie żylnym jest kontrolowany mechanizmem zastawek oraz systematyczną pracą mięśni nóg. Jeżeli więc płyn zalega i nie jest usuwany z tkanek, oznacza to, że albo jest słabo "zasysany", albo źle "popychany". Bywa, że zaburzenie dotyczy obu mechanizmów. Złe zasysanie to zła praca serca, które nie może przyjąć jednorazowo tyle krwi, ile powinno. Nawet jeżeli ta niewydolność "zasysania" dotyczy niewielkiej ilości krwi np.1-2 ml, to przy dużej liczbie skurczów ilość zalegającej ("nie zassanej") krwi nawarstwia się, dając w ciągu dnia wyraźne obrzęki nóg. Złe zasysanie to również problem nieszczelnych zastawek w żyłach, często zniszczonych żylakami. Krew podepchnięta do góry, zamiast zostać zatrzymana, wraca do miejsca, z którego została wcześniej wypchnięta, co powoduje zaleganie dodatkowej ilości krwi w kończynach.

Obrzęki nóg mogą być również spowodowane zaburzeniami hormonalnymi, elektrolitowymi czy lekami. Bywa, że siedzący tryb życia może powodować obrzęki kończyn, szczególnie jeżeli towarzyszy temu mocne uciskanie w okolicy pasa. Słaba aktywność fizyczna predysponuje do powstawania niewydolności żylnej. Siedzący tryb życia spowalnia przepływ przez żyły i sprzyja zastojowi poprzez zagięcia żył w okolicy podkolanowej i biodrowej, a dodatkowo przez brak pracy tzw. pompy mięśniowej, szczególnie mięśni łydek. W takim przypadku zwykła systematyczna aktywność fizyczna wycofuje obrzęki bardzo szybko.

Dane tu przedstawione mają jedynie wartość informacyjną i nie mogą zastąpić indywidulnej porady lekarskiej.

Zobacz także

Zobacz więcej na temat:

  • 12
  • 12
  • Dlaczego puchną nogi? moniasos 04.10.06, 12:29

    To dosc "obrazowe" wytlumaczenie puchniecia nog i takie mi sie podoba; tylko czy istnieje skuteczna metoda znalezienia przyczyny u konkretnej osoby? Badania sa w stanie to wykryc?? I co »

Zapytaj eksperta

dr n. med. Maciej Kierzkiewicz

Gastrolog radzi

Emilia Gnybek-Ciosek

Skuteczne odchudzanie

Agnieszka Iwaszkiewicz

Życie rodzinne

Katarzyna Albrecht-Stanisławska

Zdrowie małego dziecka

Michał Lew-Starowicz

Problemy seksualne

Anna Englisz i Katarzyna Faliszewska

Zdrowa dieta