Nie ma zdrowia bez zdrowia psychicznego

Bez mała 1 milion Polaków przeżywa poważny kryzys psychiczny, rozpoznany jako psychoza, której najbardziej powszechną odmianą jest schizofrenia. Wiele spośród osób chorujących, powraca do zdrowia i pełnionych przed zachorowaniem ról społecznych. Jednak niezbędnym warunkiem reintegracji społecznej osób niepełnosprawnych z powodu zaburzeń zdrowia psychicznego jest akceptacja otoczenia.

3% społeczeństwa jest pod opieką psychiatryczną

Dla 76% Polaków choroba psychiczna to piętno, które należy ukrywać, jako wstydliwą informację, a sam termin "choroba psychiczna" kojarzy się pejoratywnie ponad 60% ankietowanych. O schizofrenii nie słyszało 26 % Polaków, a wiedzę o chorobie, choć niewielką deklaruje 62 %. Świadomym kontaktom z chorymi, których jest ze zrozumiałych przyczyn niewiele, towarzyszy poczucie bezradności, zakłopotania oraz lęk.

Tymczasem wzrost ilości osób korzystających z różnorodnych form opieki psychiatrycznej jest gwałtowny: w 1996 roku leczyło się ponad 760 tys. osób, w 1999 roku było to 920 tys., w roku 2001 liczba osób objętych opieką ambulatoryjną wyniosła ponad 1 milion 67 tys ., co stanowi 3% całej ludności Polski. Tylko część z osób przeżywających kryzysy psychiczne zgłasza się po pomoc. Część zaś, ze względu na swą niewiedzę, wykluczenie społeczne, czy wreszcie - lęk przed napiętnowaniem, nie zgłasza się do lekarza, czy ośrodków pomocy społecznej. W polskim społeczeństwie nadal dominuje przekonanie, iż choroba psychiczna musi prowadzić do izolacji w zamkniętych zakładach opieki.

Potrzeba reformy reintegrującej chorych

Tegoroczne działania Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego i Fundacji Komunikacji Społecznej skupione są wokół pokazania, iż warunkiem dobrego funkcjonowania każdego Polaka jest zdrowie psychiczne. Aby nie tylko leczyć, ale także zapobiegać - kryzysom psychicznym, pierwszym epizodom chorób i ich nawrotom potrzebna jest przede wszystkim świadomość Polaków, jak radzić sobie z kryzysami psychicznymi - własnymi, jak i innych.

Tymczasem infrastruktura, zapewniająca chorym nie tylko podstawową opiekę lekarską, ale także dająca szanse na ich reintegrację ze społeczeństwem jest wciąż bardzo słabo rozwinięta. W roku 2000, na 165 tys. zarejestrowanych chorych na schizofrenię (wg. szacunków Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego jest to co najwyżej połowa ogółu osób chorujących na schizofrenię), 10% pracowało, kolejne 10% jest zdolnych do pracy na tzw. otwartym rynku pracy, (czyli potencjalnie w każdej firmie czy instytucji), 60% osób wymaga różnorodnych form wspieranego zatrudnienia, w tym połowa jest zdolna do pracy w urynkowionych przedsiębiorstwach społecznych, natomiast pozostała część chorych wymaga zróżnicowanych rozwiązań pracy, obejmujących również formy rehabilitacji społeczno-zawodowej, zaś 20% osób wymaga zindywidualizowanej rehabilitacji społecznej w formie ośrodków pobytu dziennego, grup zorientowanych na organizację czasu wolnego itp.

Program "Schizofrenia - Otwórzcie Drzwi"

Odpowiedzią na potrzeby chorych jest Światowy Program "Schizofrenia - Otwórzcie Drzwi" , realizowany na świecie od 1996 r. przez Światowe Towarzystwo Psychiatryczne (WPA), a koordynowany w Polsce przez Polskie Towarzystwo Psychiatryczne (PTP). Jego zadaniem jest przeciwdziałanie dyskryminacji osób chorych, a głównym celem - wzrost otwartości i akceptacji wobec osób chorych na schizofrenię w społeczeństwie.

W Polsce, program "Schizofrenia - Otwórzcie Drzwi" to z jednej strony - organizacja i pomoc w działaniach lokalnych, które rozwiązują konkretne problemy chorujących, z drugiej kampania społeczna, której elementem kluczowym jest Dzień Solidarności z Osobami Chorującymi na Schizofrenię- "Schizofrenia-Otwórzcie Drzwi" . Główne cele programu to z jednej strony, tworzenie środowiska wspierającego osoby chore psychicznie, poprzez sieć organizacji zajmujących się terapią, pomocą, profilaktyką oraz reintegracją zawodową, z drugiej zaś - działania wobec opinii publicznej (głównie - kampanie społeczne) zmierzające do przełamywania stereotypów dotyczących chorujących, a przede wszystkim - pokazywanie rozwiązań, które mogą integrować ich ze społeczeństwem.

Dzień Solidarności z Osobami Chorującymi na Schizofrenię

9 września na warszawski Nowym Świecie obchodzić będziemy Dzień Solidarności z Osobami Chorującymi na Schizofrenię - "Schizofrenia-Otwórzcie Drzwi"

Zobacz Program obchodów .

Schizofrenia - Otwórzcie Drzwi" w tym roku to między innymi: obchody Dnia w co najmniej 20 miastach całej Polski, obecność Programu oraz tematu zdrowia psychicznego podczas takich wydarzeń, jak czerwcowe imprezy, organizowane przez Fundację "Mimo wszystko", Anny Dymnej, czy Bieg Solidarności z Osobami Niepełnosprawnymi, przebiegający pod hasłem "Nie ma zdrowia bez zdrowia psychicznego", organizowany we współpracy ze Stowarzyszeniem "10 CZERWCA", akcja w przestrzeni publicznej Pawła Althamera, pt. "Biały Autobus" w Warszawie, 3 edycja ogólnopolskiego konkursu literackiego, otwarcie dwóch nowych firm społecznych w Krakowie, pokazy dokumentów filmowych na temat problemu chorób psychicznych. Mamy zatem nie tylko informację o problemie społecznym, ale także - o tym, jak można go rozwiązać. Niewątpliwie kluczowym wydarzeniem kampanii jest Dzień Solidarności. Organizowany dzięki wysiłkowi lokalnych społeczności i komitetów organizacyjnych jest przedsięwzięciem, które pozwala zaistnieć chorym oraz problemowi chorób psychicznych w przestrzeni publicznej.

Więcej o: