Z dofinansowania do leczenia sanatoryjnego z NFZ, ZUS, KRUS lub PFRON mogą skorzystać osoby, u których stwierdzono choroby przewlekłe lub też wymagają one rehabilitacji po pobycie w szpitalu.
Każdy dorosły pacjent, także emeryt, podczas pobytu w sanatorium z puli NFZ ponosi koszt zakwaterowania i wyżywienia. Cena zależy od standardu pokoju i sezonu rozliczeniowego, jednak wielkość opłat nie jest dowolna - ich wysokość co roku określa Minister Zdrowia. NFZ (Narodowy Fundusz Zdrowia) nie zwraca też kosztów przejazdu do sanatorium i z powrotem. Nie dostaniemy refundacji za pobyt opiekuna pacjenta. NFZ nie bierze też na siebie dodatkowych opłat, takich jak, na przykład, opłata klimatyczna, nie zrefunduje ponadto kosztów zabiegów przyrodoleczniczych i rehabilitacyjnych niezwiązanych z chorobą podstawową (taką, która jest bezpośrednią przyczyną skierowania na leczenie do sanatorium). Nie możemy ponadto liczyć na darmowe wyżywienie i zakwaterowanie podczas korzystania z leczenia ambulatoryjnego.
Warto wiedzieć, że dla wybranych grup osób leczenie i pobyt w sanatorium są bezpłatne. Tak jest w przypadku dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia, a jeśli kształcą się dalej, to do 26 lat. Ponadto za sanatorium nie płacą dzieci z niepełnosprawnościami w znacznym stopniu - bez ograniczeń wiekowych, dzieciom z rentą rodzinną. Uprawnieni do darmowego korzystania (raz w roku) z leczenia uzdrowiskowego są też pracownicy zakładów, w których mieli do czynienia z azbestem, zatrudnieni w tych zakładach do 28 września 1997 roku włącznie.
Darmowe leczenie sanatoryjne przysługuje też osobom, którym grozi utrata pracy z powodu problemów zdrowotnych oraz osobom, które uległy wypadkom podczas wykonywanej pracy.
Osoby pracujące, które potrzebują rehabilitacji aby móc powrócić do aktywności zawodowej lub nie musieć jej ograniczać ze względu na stan zdrowia, mogą ubiegać się o pobyt w sanatorium w całości refundowany przez ZUS. Wniosek o rehabilitację leczniczą wystawia lekarz pacjenta, który prowadzi jego leczenie i uzna, że istnieje potrzeba rehabilitacji przed powrotem do pracy. Druga droga to skierowanie wystawione przez lekarza orzecznika ZUS. Lekarz wystawia orzeczenie o potrzebie rehabilitacji gdy orzeka w sprawie niezdolności do pracy dla celów rentowych, ustala uprawnienia do świadczenia rehabilitacyjnego, dokonuje kontroli zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy lub w przypadku przedłużania okresu pobierania zasiłku chorobowego. Jeśli pobyt w sanatorium finansowany jest przez ZUS, czas oczekiwania na rehabilitację jest krótszy, ponadto ZUS pokrywa też całkowity koszt leczenia, w tym zakwaterowanie, wyżywienie oraz transport.
Jak informuje ZUS, z programu rehabilitacji można skorzystać, jeśli jesteśmy zagrożeni utratą zdolności do pracy. Musi jednak istnieć szansa, że ją odzyskamy po rehabilitacji. Dodatkowo trzeba spełnić jeden z poniższych warunków:
Z rehabilitacji można również skorzystać, jeśli:
Od 1 stycznia 2023 roku z bezpłatnej rehabilitacji leczniczej w celu poprawy stanu zdrowia mogą skorzystać aktywni rolnicy i osoby uprawnione do emerytury rolniczej. Rehabilitacja jest organizowana w formie 21-dniowych turnusów prowadzonych we własnych Centrach Rehabilitacji Rolników KRUS. Z rehabilitacji leczniczej można korzystać nie częściej niż co 12 miesięcy.
W sanatorium można leczyć takie choroby jak: