Jak koronawirus uszkadza mzg - nowe wyjanienie

Objawy neurologiczne u chorych na COVID-19 mog by powodowane przez stan zapalny naczy krwiononych w mzgu. Badania pokazay, e uszkodzenia tkanki mzgowej pacjentw nie byy wywoane bezporednim atakiem wirusa na mzg, a efektem ubocznym choroby.

Wiele osób długo jeszcze po przechorowaniu COVID-19 skarży się na uciążliwe objawy, takie jak bóle głowy, czy "mgła mózgowa" (zaburzenia koncentracji, kłopoty z pamięcią, rozumieniem itp.) oraz podobne problemy neurologiczne. Chorzy cierpią z powodu zaburzeń poznawczych, majaczeń, zawrotów głowy i zaburzeń węchu oraz smaku. U zakażonych COVID-19 zdarzają się udary mózgu i choroby neuropatologiczne. Przypisuje się je uszkodzeniom komórek nerwowych spowodowanym przez wirusa. Najnowsza publikacja w czasopiśmie medycznym "New England Journal of Medicine" (NEJM) sugeruje jednak inną przyczynę.

Odkrycie dokonane przez zespół naukowców z National Institutes of Health (NIH - Narodowe Instytuty Zdrowia) pokazuje, że to nie komórki nerwowe ulegają uszkodzeniu, a raczej małe naczynia krwionośne w mózgu. Zaczęło się od obserwacji, że u pacjentów z COVID-19 często dochodzi do zapalenia naczyń krwionośnych i otaczających je tkanek. Naukowcy postanowili sprawdzić, czy dotyczy to również naczyń krwionośnych w mózgu.

Przebadano pod tym kątem mózgi pochodzące od dziewiętnastu osób, które zmarły wkrótce po zakażeniu się COVID-19. Niektórzy z nich umarli nagle i zostali znalezieni martwi w domu lub w miejscu publicznym. W ich tkance mózgowej znaleziono ślady zapalenia oraz uszkodzenia ścianek małych naczyń krwionośnych, natomiast niewiele szkód zauważono w samych komórkach nerwowych. Badania mózgów pochodzących od trzynastu osób prowadzono przy użyciu rezonansu magnetycznego wysokiej rozdzielczości. Średni wiek badanych wyniósł 50 lat. Dodatkowo wykonano badania histopatologiczne, które miało na celu wykrycie zmian mikronaczyniowych w opuszce węchowej oraz pniu mózgu. Nieprawidłowości zaobserwowano w mózgach dziesięciu pacjentów. Ponadto konwencjonalne badanie histopatologiczne mózgów osiemnastu pacjentów wykazało, że czternastu z nich miało przewlekłe choroby, takie jak cukrzyca i nadciśnienie.

- Odkryliśmy, że mózgi pacjentów zakażonych SARS-CoV-2 mogą być podatne na uszkodzenie najmniejszych naczyń krwionośnych. Nasze dane sugerują, że może to być spowodowane reakcją zapalną organizmu na koronawirusa - mówi dr Avindra Nath, dyrektor kliniczny w National Institute of Neurological Disorders and Stroke (NINDS), współautor badania.

Naukowcy zwracają uwagę, że ich badania dotyczą tych zmarłych na COVID-19, którzy nie byli hospitalizowani. Natomiast większość prowadzonych dotychczas badań mózgu, wskazujących na uszkodzenia komórek nerwowych, dotyczyła pacjentów, którzy spędzili w szpitalu wiele dni podłączeni do respiratora. Dlatego też trudno jest ustalić jednoznacznie bezpośrednią przyczyną uszkodzeń.

Niemniej jednak autorzy skłaniają się ku hipotezie, że COVID-19 wpływa raczej na małe naczynia krwionośne w mózgu niż na same komórki nerwowe (dodają, że potrzebne są dalsze badania na tym zagadnieniem). To odkrycie może pomóc w zrozumieniu przyczyn ostrych i uporczywych objawów neurologicznych, jakich doświadczają osoby zakażone COVID-19 - uważa współautor badania dr Daniel P. Perl.

Badania prowadzono w National Institute of Neurological Disorders and Stroke oraz Uniformed Services University of the Health Sciences w Bethesda.

Zobacz wideo Czy wszyscy dorośli Polacy zostaną zaszczepieni w 2021 roku?

Źródła: NEJM, MedicalXPress.com, ninds.nih.gov