COVAX idzie na wojnę z "nacjonalizmem szczepionkowym". 156 krajów się dogadało

W Genewie dyskutowano, jak zapewnić szczepionki na koronawirusa "niektórym ludziom we wszystkich krajach, a nie wszystkim w niektórych krajach". Powstał dokument, który ma zapewnić sprawiedliwy dostęp do szczepionki wszystkim regionom świata w ramach programu o nazwie COVAX.

Wyścig po szczepionkę już się zaczął, najbogatsze kraje podpisały umowy z firmami farmaceutycznymi na dostawy milionów dawek. Program COVAX powstał, aby przeciwdziałać rosnącemu zagrożeniu "nacjonalizmem szczepionkowym". Celem jest zapewnienie dostępu do szczepionki na COVID-19 najwrażliwszym grupom, w tym służbom medycznym i pracownikom pierwszej linii we wszystkich krajach, w tym w tych najbiedniejszych, których nie stać na zakup.

COVAX to wspólna inicjatywa Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz takich organizacji jak Gavi, The Vaccine Alliance (organizacja, której celem jest zwiększenie dostępu do szczepień w biednych krajach) oraz CEPI (Coalition for Epidemic Preparedness Innovations - organizacja pozarządowa koordynująca prace nad szczepionkami).

Do programu COVAX dołączyło już 156 krajów

W ostatni poniedziałek na konferencji w Genewie koalicja 156 krajów uzgodniła zasady globalnych zakupów i dystrybucji szczepionek na koronawirusa. W programie COVAX uczestniczą teraz 92 kraje o niższych dochodach, kwalifikujące się do wsparcia finansowego przy zakupie szczepionek za pośrednictwem Gavi COVAX Advance Market Commitment (AMC). Ponadto do programu przystąpiły już 64 kraje o wysokich dochodach, w tym Komisja Europejska, która działa w imieniu 27 państw członkowskich Unii Europejskiej oraz Norwegii i Islandii, a kolejnych 38 państw ma dołączyć w najbliższych dniach. Zatem teraz w sumie 156 krajów, reprezentujących dwie trzecie światowej populacji, będzie mogła skorzystać z instrumentów COVAX przy zakupie szczepionek.

Celem, jaki sobie postawiono, jest dostarczenie 2 miliardów dawek bezpiecznych szczepionek do końca 2021 roku najbardziej potrzebującym. Od rządów, producentów szczepionek, organizacji oraz osób prywatnych pozyskano do tej pory na ten cel 1,4 miliarda dolarów z przeznaczeniem na badania i rozwój szczepionek. Najbogatsze kraje, które przystąpiły do programu COVAX, zostały też zobowiązane do płatności z góry za zarezerwowane dawki do 8 października.

Uzgodniono, że dopóki nie zostanie wyprodukowana dostateczna liczba dawek, szczepionki będą rozdzielane tak, aby w każdym kraju można było zaszczepić 3 procent populacji (a docelowo 20 procent), w tym przede wszystkim grupy najbardziej narażone na zakażenie i ciężki przebieg COVID-19.

Program COVAX ma zapewnić szczepionki "niektórym ludziom we wszystkich krajach, a nie wszystkim w niektórych krajach" - jak powiedział szef WHO dr Tedros Adhanom Ghebreyesus. Podpisany w Genewie dokument opisuje szczegółowo, w jaki sposób dzielone będą pierwsze dawki szczepionek i dla jakich grup w pierwszej kolejności będą zalecane. Kolejny krok to podpisywanie umów z producentami szczepionek w celu zabezpieczenia odpowiednich ilości dawek.

Zobacz wideo Afryka i Ameryka Południowa walczą z koronawirusem

- W czasie pandemii pierwszym, najważniejszym zadaniem jest zmniejszanie śmiertelności oraz ochrona pracowników medycznych i pierwszej linii. Decyzje dotyczące rozdziału szczepionki, pozyskanej w ramach programu COVAX, będą należały do rządów poszczególnych krajów, jednak "zachęca się je do rozważenia naszych zaleceń i przejrzystości przy rozdziale dawek" - czytamy na stronie WHO.

Dyrektor generalny Gavi dr Seth Berkley mówił na konferencji w Genewie, że dzięki współpracy tak wielu krajów oraz pozyskaniu producentów szczepionek, świat ma szansę na zakończenie ostrej fazy pandemii. Zdaniem dyrektora generalnego CEPI dr. Richarda Hatchetta "to przełomowy moment w historii zdrowia publicznego, w którym międzynarodowa społeczność spotyka się, aby stawić czoła chorobie". - Globalne rozprzestrzenianie się COVID-19 oznacza, że tylko poprzez sprawiedliwy i jednoczesny dostęp do ratujących życie szczepionek możemy mieć nadzieję na zakończenie pandemii - dodaje szef CEPI.

- COVAX i idea równego dostępu do szczepionki na COVID-19, niezależnie od możliwości zapłaty, to nie tylko imperatyw moralny, ale praktyczne rozwiązanie, mogące zakończyć pandemię. Ochrona wszystkich to jedyny sposób, aby przywrócić handel, turystykę, podróże, normalne życie - czytamy na stronie WHO.

Źródła: The Guardian, WHO,CEPI, Gavi