Dopasowywanie leków do DNA każdego z nas - nowa era medycyny. To już się dzieje

Dzisiaj możliwe jest już precyzyjne dopasowywanie leków do profilu genetycznego indywidualnego człowieka. Testy mające przewidzieć, jak organizm zareaguje na dany lek, mogą być powszechnie dostępne w Wielkiej Brytanii już w przyszłym roku.

Więcej o nowoczesnych terapiach medycznych przeczytasz na głównej stronie Gazeta.pl.

To nowa era medycyny - przekonują eksperci. Dopasowywanie leków do DNA indywidualnej osoby nosi nazwę farmakogeniki. To inaczej "terapia szyta na miarę". Chodzi o to, że każdy z nas jest unikalny, czyli ma inny profil genetyczny odpowiadający za to, jak jest zbudowane i jak działa jego ciało. Dlatego też reakcja organizmu na te same leki może być tak różna. Co więcej, u niektórych osób określony preparat, zamiast zwalczyć chorobę, może zadziałać jak trucizna, bywa, że śmiertelna. Nie mówiąc już o tym, że leki mogą okazać się po prostu nieskuteczne.

Każdy z nas inaczej reaguje na leki

Pod względem genetycznym nie jesteśmy tacy sami, a zatem i na związki chemiczne, jakimi są leki będziemy reagować inaczej.

99,5 proc. z nas ma co najmniej jedną zmianę w genomie, która spowoduje, że - jeśli trafimy na niewłaściwy lek - ten albo nie zadziała lub wyrządzi nam szkodę

- mówi BBC prof. Mark Caulfield, prezydent-elekt Brytyjskiego Towarzystwa Farmakologicznego.

Dla przykładu kod genetyczny jednej na 500 osób zwiększa ryzyko utraty słuchu po zażyciu gentamycyny (półsyntetyczny antybiotyk aminoglikozydowy). Kilka lat temu zauważono różne reakcje chorych na HIV na lek przeciwwirusowy o nazwie abakawir. Około 5-7 proc. pacjentów doznawało groźnych skutków ubocznych, niektórzy umierali. Ryzyko zostało wyeliminowane, gdy zakażonym osobom zaczęto wcześniej robić testy DNA i w ten sposób dopasowywać leki.

Szczególnie trudno jest przepisać skuteczne leki osobom starszym. Jest bardzo wysokie ryzyko, że po siedemdziesiątce, gdy jesteśmy już schorowani i zażywamy rozmaite preparaty, dostaniemy przynajmniej jeden lek, którego wpływ na nasz organizm zależy od genów.

Przyszłość to spersonalizowany system opieki zdrowotnej

Naukowcy z Brytyjskiego Towarzystwa Farmakologicznego i Royal College of Physicians sprawdzili, które ze 100 najpopularniejszych w kraju leków można już precyzyjnie dopasować do kodu genetycznego pacjenta. Uznali, że obecnie dostępne testy pozwalają na spersonalizowane użycie co najmniej 40 leków.

Eksperci proponują, aby na początek wykonywać testy genetyczne wtedy, gdy choremu zostanie przepisany jeden z tych leków, ale potem stopniowo rozszerzać listę. Do testów genetycznych potrzebna jest albo ślina, albo próbka krwi. Koszt jednego takiego testu eksperci szacują na 100 funtów, a za ich wprowadzenie odpowiedzialny byłby National Health Service (NHS - wspólna nazwa dla trzech z czterech systemów służby zdrowia w Wielkiej Brytanii finansowanych ze środków publicznych). Długoterminowy cel to wykonywanie testu genetycznego każdemu nowo narodzonemu dziecku oraz rutynowe testy po 50. roku życia.

Zobacz wideo Czy otyłość mamy wpisaną w genach [NaZdrowie]

Źródło: BBC News

Więcej o: