Woda w uchu: przyczyny, leczenie. Jak zapobiegać gromadzeniu się wody w uchu

To może być niepożądana pamiątka z wakacji. Kąpiąc się w morzu, jeziorze czy na basenie możemy niestety nabawić się tzw. "ucha pływaka". To potoczne określenie czegoś poważniejszego, mianowicie zapalenia ucha zewnętrznego. W dodatku możemy zachorować także z dala od wody.

Woda w uchu - przyczyny

Tak zwane "ucho pływaka" oznacza, że mamy infekcję przewodu słuchowego, tego który zaczyna się na zewnątrz a kończy przed błoną bębenkową. Trzeba też wiedzieć, że "ucho pływaka" różni się od infekcji uszu, które dotyczą położonych głębiej części, poza błoną bębenkową i określane są mianem zapalenia ucha środkowego.

Wśród przyczyn zapalenia ucha zewnętrznego mamy infekcje bakteryjne, czasami wirusowe lub grzybiczne. Zwykle ucho chronione jest przed wtargnięciem zarazków przez woskowinę, wydzielinę która pełni ważne funkcje, w tym tworzy barierę dla próbujących przedostać się głębiej bakterii.

Jednak gdy usuniemy woskowinę i zadrapiemy przewód słuchowy bakterie będą miały pełną swobodę i mogą wywołać infekcję i stan zapalny. 

Wśród wielu możliwych przyczyn zapalenia ucha zewnętrznego znajdują się:

  • uszkodzenia spowodowane wacikami do czyszczenia uszu, stosowanymi zbyt agresywnie
  • uszkodzenia w wyniku wniknięcia do ucha drucików, metalowych części, itp. drobnych przedmiotów (potrafimy grzebać w uchu ołówkami, długopisami, spinkami do włosów...)
  • uszkodzenie przez zatyczki do uszu i obtarcia spowodowane przez aparaty słuchowe
  • woda, która wtargnęła do ucha podczas pływania czy kąpieli i wypłukała stamtąd woskowinę, odsłaniając wrażliwe fragmenty nabłonka, co ułatwia wtargnięcie zarazków. W dodatku nawet wilgotna pogoda, a nawet pot potrafią na tyle "rozmiękczyć" woskowinę, że odsłania się wrażliwsza część przewodu słuchowego i "wrota zakażenia" gotowe. Wilgoć uwięziona w uchu sprzyja namnażaniu się bakterii.

Czynniki ryzyka to na przykład wiek. Okazuje się, że zapalenie ucha zewnętrznego częściej przytrafia się dzieciom i nastolatkom. To dlatego, że u dzieci kanały słuchowe są wąskie, wobec czego wydostanie się stamtąd kropel wody, gdy już się tam znajdą, jest utrudnione.

Drugim czynnikiem ryzyka są współistniejące choroby skóry, takie jak egzema,łuszczyca itp. Ponadto niektóre kosmetyki i noszona biżuteria stają się źródłem zakażenia, na przykład gdy podrażniają skórę.

Zobacz wideo W jaki sposób "łapie się wilka"? [NaZdrowie]

Woda w uchu - objawy zapalenia ucha zewnętrznego

Objawy zapalenia mogą obejmować:

  • ból ucha - ostry ból pojawia się w momencie szarpania lub naciskania ucha. 
  • swędzenie w uchu
  • pogorszenie słuchu (wydaje się jakby docierające do nas dźwięki były przytłumione - to dlatego, że zainfekowany przewód słuchowy puchnie)
  • wypływający z ucha płyn albo ropa

Woda w uchu - diagnoza i leczenie

Ból ucha to sygnał aby odwiedzić laryngologa. Lepiej wszelkie infekcje zastopować na początku, aby nie rozlała się jeszcze na inne obszary. Lekarz najczęściej przepisuje łagodne leki na bazie antybiotyków lub sterydów, aby szybciej uporać się z zapaleniem. Mogą to być na przykład krople do uszu zmniejszające obrzęk i zwalczające zakażenie. Leczenie trwa zaledwie kilka dni i wszystko wraca do normy.

Jednak zdarzają się powikłania, w tym przewlekłe zapalenie ucha, trwające nawet kilka miesięcy. Czasem, aby dobrać odpowiedni antybiotyk, konieczne staje się zbadanie próbki płynu z ucha. Rzadko, ale jednak, zdarza się tzw. złośliwe zapalenie ucha zewnętrznego, które migruje głębiej, nawet do chrząstek i kości głowy. Tego typu poważne przypadki dotyczą osób z HIV, cukrzycą, z obniżonym poziomem odporności.

Jak zapobiegać gromadzeniu się wody w uchu?

Po prysznicu czy pływaniu w basenie delikatnie wycierajmy uszy, chrońmy się też przed urazami i nie przesadzajmy z używaniem na przykład wacika w trakcie mycia uszu. Pamiętajmy, że nie chodzi o to, aby usunąć z ucha cała woskowinę, to nasza ochrona przed drobnoustrojami.