Badanie GGTP: normy, wyniki. Co oznacza za wysokie lub za niskie GGTP

Badanie GGTP wykonuje się przy diagnozowaniu ostrych i przewlekłych schorzeń wątroby, dróg żółciowych oraz trzustki. Do analizy pobiera się na czczo niewielką ilość krwi obwodowej.

Badanie GGTP - co to za badanie?

Badanie GGTP stosowane jest w diagnostyce chorób wątroby oraz dróg żółciowych. GGTP (gamma-glutamylotranspeptydaza) jest enzymem występującym w komórkach kilku narządów, w tym wątroby i nerek. Badanie poziomu enzymu gamma-glutamylotranspeptydazy w surowicy krwi to jedna z analiz wchodząca w skład tzw. prób wątrobowych.

Enzym GGTP występuje w błonie komórkowej kanalików nerkowych, w drogach żółciowych wątroby, w trzustce, w gruczole krokowym oraz w jelitach. GGTP należy do najważniejszych enzymów wątrobowych. Odpowiada tam za metabolizm glutationu (to jeden z antyoksydantów).

GGTP jest markerem chorób dróg żółciowych. Wzrost poziomu tego enzymu jest obserwowany przy takich zaburzeniach jak: cholestaza wewnątrzwątrobowa i zewnątrzwątrobowa, zapalenie dróg żółciowych, zapalenie wątroby, choroba alkoholowa.

Badanie GGTP - normy, wskazania do badania

Normy są inne dla kobiet, a inne dla mężczyzn. Kobiety powinny mieć mniej niż 35 IU/l, mężczyźni - mniej niż 40 IU/l. Jednostka IU (od ang. international unit) to miara aktywności substancji biologicznie czynnych.

Wśród wskazań do badania znajdują się:

  • obniżone wydzielanie enzymu w żółci (w żółtaczce zastoinowej, cholestazie wewnątrz- i zewnątrzwątrobowej)
  • szybko powiększające się nowotwory, przerzuty nowotworowe do wątroby
  • indukcja enzymów komórek wątroby przez leki, głównie neuroleptyczne oraz przez alkohol

Jednym z podstawowych zastosowań badania GGTP jest diagnostyka choroby alkoholowej i kontrola przestrzegania abstynencji u alkoholików podczas terapii.

Zobacz wideo Zachorował, bo za dużo pił? To warto wiedzieć o marskości wątroby [NaZdrowie]

Badanie GGTP - przygotowanie do badania

Badanie wykonuje się na czczo i trwa kilka minut. Polega na pobraniu przez pielęgniarkę próbki krwi łokciowej. Przed pobraniem krwi nie należy jeść ani pić niczego poza niewielką ilością wody przez 8 do 12 godzin. Zjedzenie posiłku zaburza bowiem wynik analizy.

Dobrze jest dzień przed badaniem unikać ciężkostrawnych i tłustych potraw, w tym smażonych dań. Przez 2-3 dni przed pobraniem krwi powinno się także unikać picia alkoholu. Najlepiej też nie używać w tym czasie papierosów.

Wśród czynników, które mogą zaburzyć wynik znajdują się leki neuroleptyczne i barbiturany, wpływające na wzrost aktywności GGTP. Natomiast hemoliza zaniża wynik oznaczenia. Dlatego też należy lekarza poinformować o zażywanych aktualnie lekach czy ziołach.

Co oznacza za wysokie lub za niskie GGTP

Podwyższone GGTP może oznaczać:

  • cholestazę (mechaniczne zatrzymanie odpływu żółci)
  • zapalenie dróg żółciowych
  • alkoholowe uszkodzenie wątroby
  • niealkoholowe stłuszczenie wątroby
  • uszkodzenie wątroby o nieznanej etiologii
  • nowotwór wątroby
  • przerzuty do wątroby
  • wirusowe zapalenie wątroby

Ponadto wysokie stężenie GGTP pojawia się po 3-4 dniach od zawału serca, a także w ostrym i przewlekłym zapaleniu trzustki, nadczynności tarczycy, reumatoidalnym zapaleniu stawów, cukrzycy, w zespole Gilberta. Niektóre leki także powodują wzrost stężenia GGTP.

Niewielkie podwyższenie poziomu enzymu towarzyszy też zapaleniu płuc i zapaleniu opłucnej, a nawet paleniu papierosów.