Przeom w edytowaniu genomu - nowe osignicia biotechnologii

Szwajcarscy naukowcy zrobili kolejny krok w kierunku modyfikowania genw. Ich nowa metoda znacznie przyspiesza proces edytowania genomw. Budzi to zarwno nadzieje na leczenie wielu chorb jak i obawy co do skutkw manipulacji ludzkimi genami.

Zdolno do modyfikowania wielu elementw genetycznych jednoczenie mogaby przyspiesza i uatwia kontrolowanie interakcji genw i sieci genw, lecych u podstaw zoonych funkcji komrkowych. Do tej pory jednak metody modyfikowania genomu, s ograniczone pod wzgldem liczby oraz rodzaju modyfikacji, ktre mona wykonywa jednoczenie. Naukowcy z Uniwersytetu ETH w Zurychu zaproponowali now, rewolucyjn metod modyfikacji wielu genomw jednoczenie. Prac opublikowali w 12 sierpnia br. magazynie Nature.com.

Dotd w laboratoriach dokonywano zmian w genomach, stosujc dug, mozoln metod modyfikowania pojedynczych genw po kolei. Dziki odkryciom Szwajcarw mona ten proces wielokrotnie przyspieszy. Nowa metoda CRISPR/Cas12a, zaproponowana przez naukowcw, pozwala na wprowadzanie zmian w 25 genomach jednoczenie. Jak pisz autorzy pracy: "Nasza metoda stanowi potn platform do badania i koordynowania wyrafinowanych programw genetycznych, lecych u podstaw zoonych zachowa komrek".

Modyfikacje genetyczne to, zdaniem badaczy, nadzieja na walk z chorobami, na ktre brakuje lekarstw. Lekarze chcieliby wykorzystywa metody bioinynierii do leczenia chorb genetycznych, a take do prowadzenia terapii medycznych w przypadku, gdy dotychczasowe leki staj si nieskuteczne. Moemy zyska or do walki z lekoopornymi patogenami, ktrych pojawia  jest coraz wicej.

Czy otyo mamy wdrukowan w geny? Zobacz na naszym filmie, co nauka ju wie na ten temat.

Zobacz wideo

Kontrowersje wok modyfikacji genetycznych

Wszelkie modyfikacje genw budz nie tylko entuzjazm, ale i gboki niepokj wrd naukowcw, lekarzy oraz etykw. Co pewien czas pojawiaj si doniesienia o wykorzystaniu metod inynierii genetycznej do modyfikowania ludzkich genw. W ostatnim czasie, na przykad, Rosjanin Denis Rebrikow z Narodowego Centrum Bada Medycznych Poonictwa, Ginekologii i Perinatologii w Moskwie zaproponowa modyfikacj genetyczn u dzieci, ktrych rodzice cierpi na guchot. Dziki temu ich potomstwo moe unikn dziedziczenia choroby.

Hi Jiankui z Poudniowego Uniwersytetu Nauki i Technologii w Shenzhen ogosi w listopadzie 2018 roku, e urodziy si w ich klinice pierwsze na wiecie dzieci z genami zmodyfikowanymi jeszcze na etapie embrionalnym. Przyzna, e uy narzdzia do edycji genw o nazwie CRISPR/Cas9. Zmiany w DNA dzieci miay ich uodporni na wirusa HIV/AIDS. O tym wydarzeniu donosi serwis Techtimes. Po ogoszeniu wynikw eksperymentu na konferencji w Hongkongu, Hi Jiankui zagin.

Naukowcy odnieli si do tej nowiny z niepokojem, poniewa chiski naukowiec zastosowa potencjalnie niebezpieczn technologi. Uwaa si bowiem, e modyfikowanie genw przy pomocy technologii CRISPR/Cas9 moe by pomocne przy leczeniu niektrych schorze, ale u osb ju narodzonych.  Stosowanie edycji genw na komrkach jajowych, plemnikach lub zarodkach wie si z nieznanym ryzykiem w przyszoci. Nie wiadomo jakie skutki przyniesie to przyszym pokoleniom.

rdo: Nature.com, Techtimes