NIK: Uzdrowiska nie badaj surowcw, ktre stosuj w zabiegach. Czsto uywaj te zamiennikw

Najwysza Izba Kontroli podaje, e niektre zakady lecznicze wykorzystyway zamienniki zamiast naturalnych surowcw w prowadzonych u siebie zabiegach. Problemem jest te brak bada surowcw stosowanych w leczeniu uzdrowiskowym.
Zobacz wideo

Uywaj zamiennikw zamiast naturalnych surowcw. Wbrew zakazowi

NIK opublikowaa raport, z ktrego wynika, e wikszo z przebadanych przez ni zakadw leczniczych w zabiegach bodcowych (zabiegi fizjoterapeutyczne z wykorzystaniem naturalnych surowcw leczniczych) w leczeniu uzdrowiskowym wykorzystywaa zamiast naturalnych surowcw leczniczych produkty, ktre nimi nie byy, czyli tzw. zamienniki. Skontrolowanych zostao 16 zakadw leczenia uzdrowiskowego.

Problem wynika z faktu, e wci nie zostay okrelone standardy, wedug ktrych leczenie uzdrowiskowe miaoby by prowadzone. Powstay jedynie przepisy, ktre zobowizuj zakady lecznicze do stosowania w swoich zabiegach bodcowych wycznie naturalnych surowcw leczniczych.

Przez to, e standardw brak, istnieje ryzyko, e zabiegi bd wykonywane nieprawidowo, surowiec zostanie uyty w nieodpowiedniej iloci lub bdzie zej jakoci. "Brak standardw moe te spowodowa, e zakady lecznicze bd czciej stosoway - zamiast naturalnych surowcw - ich zamienniki, ktre nie speniaj wymogw okrelonych dla naturalnych surowcw leczniczych" - dowiadujemy si z raportu NIK. 

Wytyczne ministra zdrowia oraz prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia zakazuj stosowania w zabiegach bodcowych produktw innych ni naturalne surowce lecznicze. Kontrola NIK wykazaa jednak, e w niektrych zakadach dochodzio do sytuacji, gdy wykorzystywane byy zamienniki.

Produkty te stosowano w co pitym zabiegu bodcowym (ok. 22 proc.). Zamienniki (np. el borowinowy, plastry borowinowe, pasta borowinowa, pyn siarczkowy czy techniczny dwutlenek wgla) stosowano w 12 (na 16) skontrolowanych zakadach lecznictwa uzdrowiskowego.

Brakuje bada. Pacjent nie wie, czy leczenie zadziaa

Najwysza Izba Kontroli zwrcia uwag rwnie na inny istotny problem. Naturalne surowce lecznicze, po wydobyciu ich ze z oraz odwiertw, nie podlegaj obowizkowym badaniom, ktre potwierdzayby ich skad oraz waciwoci. Bada si je, gdy gmina chce uzyska status uzdrowiska lub raz na 10 lat, gdy stara si o jego utrzymanie. Brak bada jakociowych powoduje, e pacjenci nie mog by pewni, e leczenie przyniesie zamierzony efekt.

W Polsce nie ma wyznaczonego organu odpowiedzialnego za kontrol waciwoci mikrobiologicznych i fizykochemicznych (leczniczych) surowcw naturalnych wykorzystywanych do celw leczniczych, po wydobyciu ze z i odwiertw

- zauwaaj autorzy raportu.

Nie istniej te wymogi badania innych produktw, ktre wykorzystuj uzdrowiska. Nie jest zatem okrelone, jaki powinny mie skad, stenie i jaka powinna by ich jako. "Tylko niektre z nich s rejestrowane jako produkty lecznicze i podlegaj reimowi Prawa farmaceutycznego. Pozostae substancje nie podlegaj kontroli sanitarnej ani nadzorowi farmaceutycznemu" - wskazuje NIK.

Podkrelono take, e na uzdrowiskach spoczywa obowizek dbania o jako wd leczniczych w basenach leczniczych, pijalniach uzdrowiskowych i tniach. Mimo to w adnym zakadzie nie wykonywano bada fizykochemicznych. Z kolei tylko jeden z piciu przeprowadzi badania bakteriologiczne wd leczniczych w pijalniach uzdrowiskowych, a dwa z 14 badania borowiny.

Substancje w dziurawych workach i nieoznakowanych pojemnikach

Kontrola NIK wykazaa te, e zdarzao si przechowywanie wykorzystywanych przez uzdrowiska substancji w nieodpowiedni sposb. Byy one umieszczane w nieoznakowanych opakowaniach, na ktrych brakowao takich informacji jak: nazwa, skad, ilo, pochodzenie i data wanoci. W niektrych zakadach borowina przechowywana bya w rozerwanych workach, bez zadaszenia i ochrony socem, wiatrem i opadami.

W raporcie wspomniano rwnie o roli naczelnych lekarzy uzdrowisk, ktrych obowizkiem jest kontrola i ocena jakoci wiadcze zdrowotnych, ktre s tam udzielane. Powinni oni te monitorowa wykorzystywanie naturalnych surowcw leczniczych. NIK stwierdza jednak, e "aden nie wykonywa bada surowcw leczniczych stosowanych przez zakady lecznictwa uzdrowiskowego".

Peny raport Najwyszej Izby Kontroli mona znale tutaj oraz tutaj