Quinoa - "zoto Inkw" na wzmocnienie organizmu

Zalicza si j do tzw. "superfood" - produktw o waciwociach korzystnych dla naszego zdrowia, NASA rozwaaa jej upraw w bazach w kosmosie (w tzw. zamknitych systemach ekologicznych), a ONZ ogosia rok 2013 rokiem quinoi. Skd ten powszechny zachwyt?

Chcesz mie stay dostp do naszych treci? Docz do Zdrowia na Facebooku!

Quinoa (zwana take komos ryow lub ryem peruwiaskim), znana jest ludzkoci nie od dzi. Pocztki jej uprawy datuje si bowiem na okoo 1000-2000 lat przed nasz er.

Wrd ludw zamieszkujcych rejon Andw uwaana bya za rolin wit, a przez Inkw nazywana nawet "matk wszystkich ziaren". Podobno wadca Imperium Inkw kadego roku osobicie wysiewa pierwsze nasionko. Przez lata uwaana za poywienie biedakw, obecnie zyskaa na popularnoci.

Quinoa, czyli co?


Podobnie jak kasza gryczana, quinoa nie jest waciwie zboem, a tzw. pseudozboem. Tak jak szpinak czy burak naley bowiem do rodziny rolin szaratowatych lub komosowatych. Do spoycia nadaj si zarwno jej owoce, nazywane ziarnem (mona naby take zrobion z nich mk), jak i mode licie.

Ziarna wystpuj w trzech kolorach - biaym, czerwonym i czarnym, przy czym pierwszy rodzaj jest najdelikatniejszy w smaku. Nadaj si do spoycia po ugotowaniu - mona zrobi z nich potrawk, podobnie jak z ryu lub doda do zupy. Ze wzgldu na orzechowy smak s rwnie wymienite na sodko, np. z dodatkiem jabka i bakalii. Przed gotowaniem naley jednak przela je wod, gdy - jak w przypadku kaszy jaglanej - pokryte s gorzkimi saponinami.

Moc wartociowego biaka


Do najwikszych zalet komosy ryowej naley to, e - nie wymagajc yznej gleby - jest wyjtkowo odywcza. Spord innych zb wyrnia si wysok zawartoci penowartociowego biaka rolinnego. Znajdziemy w niej wszystkie niezbdne aminokwasy (zwane egzogennymi), ktrych nasz organizm sam nie potrafi wytworzy, m.in.: wan dla wzrostu i budowy tkanek lizyn, czy te tryptofan, ktry bierze udzia w produkcji serotoniny, zwanej "hormonem szczcia" (wicej na ten temat: Pokarmy szczcia, czyli dieta na dobry nastrj).

Ze wzgldu na te waciwoci quinoa jest wartociowym pokarmem szczeglnie dla dzieci (mona j podawa powyej 3 roku ycia) oraz wegetarian i wegan, ktrzy nie jedz penowartociowego biaka pochodzenia zwierzcego. Poniewa nie zawiera glutenu mog j rwnie spoywa osoby chore na celiaki oraz bdce na diecie bezglutenowej.

Dieta bezglutenowa: tabela produktw bezpiecznych i szkodliwych

Pena witamin i mineraw


Quinoa to rwnie bogactwo cennych witamin i mineraw. Jest przede wszystkim rdem: niezbdnego do budowy koci i zbw fosforu, potasu wanego m.in. dla prawidowej pracy serca, elaza istotnego w procesie transportu tlenu w organizmie, cynku i miedzi przyczyniajcych si do zdrowego wygldu naszej skry i wosw oraz manganu, aktywujcego w naszym ciele enzymy potrzebne do przyswajania wielu witamin (w tym rwnie witaminy C).

Przy tym znajdziemy w niej take magnez, witaminy z grupy B (zwaszcza B6) oraz kwas foliowy. Wspomagajc prac naszego ukadu nerwowego i walk ze stresem, przyczyni si do poprawy koncentracji oraz lepszego samopoczucia.

Czytaj rwnie:

Mikroelementy bez ktrych nie da si y

Makroelementy: mineray niezbdne do ycia

Witaminy z grupy B: ukoj nerwy i wspomog metabolizm

Przeciwzapalna i przeciwalergiczna


Quinoa jest dodatkowo rdem cennych substancji rolinnych zwanych flawonoidami, obecnych midzy innymi w zioach oraz rolinach strczkowych. Zwizki te nadaj rolinom intensywny kolor, a przy tym chroni przed szkodliwym dziaaniem promieni sonecznych oraz atakami owadw i grzybw. Speniaj rwnie funkcj przeciwutleniaczy, ktre pozytywnie wpywaj i na nasze zdrowie.

Preparaty zawierajce flawonoidy stosuje si midzy innymi w leczeniu ylakw (w tym rwnie hemoroidw), krwawie podskrnych, trudno gojcych si ran. Chroni rwnie przed zakrzepami - jedn z gwnych przyczyn udaru mzgu. Dziki zdolnoci do uszczelniania cian naczy krwiononych i zapobiegania utlenianiu witaminy C oraz dziaaniu przeciwzapalnemu wspomagaj nasz organizm w walce z infekcjami. W badaniach wykazano ponadto, e mog si one przyczynia do zmniejszenia prawdopodobiestwa zachorowania na nowotwory, w tym: raka piersi, okrnicy oraz puc.

W komosie ryowej znajdziemy przede wszystkim spor ilo flawonoidw o nazwie kwercetyna i kemferol, wykazujcych dziaanie przeciwzapalne i przeciwalergiczne. Pierwszego z tych zwizkw jest w niej nawet wicej ni w uwaanej za jedno z jej najbogatszych rde urawinie.

Wicej o flawonoidach

Sprzymierzeniec szczupej sylwetki


Oprcz cennych wartoci odywczych i prozdrowotnych quinoa jest take bogata w nierozpuszczalny bonnik pokarmowy (wicej na ten temat: Caa prawda o bonniku pokarmowym). Przemieszczajc si w jelitach dziaa on jak "mioteka", pomagajca pozby si wszelkich odpadw procesu przemiany materii oraz toksyn. Dziki temu przeciwdziaa zaparciom i sprzyja utracie masy ciaa.

Ponadto, cho zawiera sporo kalorii (w 100 gramach ugotowanych ziaren znajduje si okoo 120 kcal), komosa ryowa ma niski indeks glikemiczny, wynoszcy 53. Dziki temu po jej zjedzeniu poziom cukru we krwi wzrasta wolno i rwnie powoli opada, zapewniajc syto na duej i zapobiegajc napadom godu - tak niepodanym u osb bdcych na diecie czy chorych na cukrzyc.