Rak płuc - przyczyny, objawy, leczenie

Rak płuc to schorzenie, które zazwyczaj rozwija się bardzo powoli i w początkowej fazie nie daje żadnych objawów. Typowe objawy, które zazwyczaj nie pozostawiają już żadnych wątpliwości pojawiają się dopiero wtedy, gdy choroba jest już bardzo zaawansowana.

Rak płuca, mimo ogromnego postępu medycyny, dalej jest wyjątkowo groźnym schorzeniem. Dlatego osoby, które znajdują się w grupie ryzyka (przede wszystkim osoby palące papierosy), powinny mieć tego świadomość i regularnie wykonywać badania kontrolne. Bo wczesne wykrycie guza daje nadzieję na to, że chorobę uda się opanować. Dzięki szybko rozpoczętym działaniom jest szansa, że uda się usunąć zmianę i uratować nie tylko płuco, ale inne narządy, na które nowotwór może dawać przerzuty. 

Pierwsze objawy raka płuca, które pojawiają się chorych, rzadko kojarzone są akurat z nowotworem. Ogromna większość chorych o nowotworze dowiaduje się przypadkiem podczas wykonywania badania obrazowego tomografii komputerowej i prześwietlenia klatki piersiowej, wykonywanego z zupełnie innego powodu.
Trudność z rozpoznaniem raka płuca bierze się też stąd, że nawet jeśli pacjent zacznie się uskarżać na jakieś dolegliwości, to zazwyczaj można je powiązać z wieloma innymi schorzeniami. Dlatego też spora grupa pacjentów trafia na odpowiednią ścieżkę leczenia zbyt późno.

Objawy raka płuc

Mimo że medycyna często przegrywa walkę z tyn nowotworem, to istnieją jednak objawy, które jeśli występują razem, powinny zaniepokoić, zarówno lekarza, jak i pacjenta oraz skłonić do podjęcia odpowiednich kroków. Szczególną uwagę trzeba zwrócić przede wszystkim na:

Kaszel

Kaszel to najbardziej charakterystyczny objaw raka płuc i pojawia się u 45-75 proc. wszystkich chorych, z czego u 1/3 pacjentów pojawia się także odkrztuszanie wydzieliny. Kaszel dokucza przede wszystkim tym pacjentom, u których guz zlokalizowany jest w centralnej części drzewa oskrzelowego (rak płaskonabłonkowy i drobnokomórkowy), natomiast rzadziej i później w guzach położonych obwodowo (rak gruczołowy i wielokomórkowy).

Długotrwały kaszel, czyli taki, który utrzymuje się dłużej niż 2-3 tygodnie lub zmiana charakteru dotychczas występującego kaszlu mogą sugerować, że w płucach rozwija się nowotwór i konieczna jest jak najszybsza konsultacja z lekarzem.

Duszność i świszczący oddech

Duszność występuje u 30-50 proc. i może pojawić się z wielu przyczyn. Zdarza się, że to guz blokuje światło jednego z głównych oskrzeli, co może prowadzić do niedodmy i powstania zakażenia w części płuc. W niektórych typach raka w jamie opłucnej może gromadzić się płyn. Jeżeli jest go dużo, dochodzi do ucisku na płuco, co powoduje duszność. Czasem rak płuca może powodować zwężenie jednego z głównych oskrzeli lub tchawicy, czego skutkiem jest powstanie świszczącego oddechu (tzw. stridor). Jego obecność wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem.

Odkrztuszanie wydzieliny z domieszką krwi oraz długo utrzymująca się chrypka

Obecność, nawet niewielkiej ilości krwi w odkrztuszanej wydzielinie, czyli krwioplucie to niepokojący objaw. Trzeba jednak pamiętać, że choć jest charakterystyczna dla raka to nie zawsze on musi być przyczyną. Krew w plwocinie może pojawić się także przy zwykłej infekcji, która zaatakowała płuca lub oskrzela. Za nowotworem przemawia u 19-29 proc. przypadków. Podobnie jest z chrypką, która występuje u dużej części populacji, a zwłaszcza u tych osób, które mają tendencję do częstego łapania infekcji. W przypadku palaczy, chrypka która nie ustępuje po okresie 2-3 tygodni, powinna zostać zdiagnozowana przez lekarza rodzinnego.

Zmęczenie i spadek masy ciała

Ciągłe zmęczenie lub znużenie mogą zwiastować raka, jak i wiele innych schorzeń. Dopiero w połączeniu z z nagłą utrata wagi powinny zaniepokoić. Dodatkowo jeśli objawy pojawiły się u aktywnego lub byłego palacza, warto skonsultować się z lekarzem. W takich przypadkach zazwyczaj zleca się – w miarę możliwości – jak najszybsze wykonanie prześwietlenia klatki piersiowej. Utrata masy ciała bez wyraźnego powodu występuje u ponad połowy pacjentów cierpiących z powodu raka płuc.

Ból w klatce piersiowej lub barkach

Symptomem, który może sugerować rozwój raka płuc jest ból w klatce piersiowej (pojawia się on u 25-50 proc. wszystkich chorych). W większości przypadków jest skutkiem naciekania raka płuc na ściany klatki piersiowej, żeber lub kręgosłupa. Jeśli rak zajmuje górną część płuca (tzw. guz Pancoasta), może wywoływać ból w barku. U tej grupy chorych naciekający guz może uszkadzać nerwy w obrębie szyi i twarzy, jeśli tak się stało u pacjentów obserwuje się opadanie powieki i zwężenie źrenicy.

Zespół żyły głównej

Żyła główna górna znajduje się w prawym górnym śródpiersi, w bezpośrednim sąsiedztwie oskrzeli i licznych węzłów chłonnych śródpiersia. Delikatne ścianki i niskie ciśnienie, które w niej panują sprawiają, że naczynie staje się bardzo podatne na ucisk. Za jej „zatkanie” niemal w 95 proc. przypadków odpowiada właśnie rak płuc. Jak rozpoznać zespół żyły głównej? Najbardziej charakterystycznymi objawami są:

  • obrzęk twarzy, szyi oraz kończyn górnych,
  • duszność,
  • kaszel,
  • zaczerwienienie skóry twarzy,
  • trudności z przełykaniem,
  • chrypka,
  • zawroty i bóle głowy,
  • bóle w klatce piersiowej,
  • poszerzenie żył powierzchownych,
  • sinica,
  • wytrzeszcz.

Zespół żyły głównej górnej zazwyczaj leczy się radio- lub chemioterapią.

Trzeba jednak pamiętać, że wymienione objawy mogą, ale wcale nie muszą się pojawić u osoby chorej na raka. W niektórych przypadkach zdarza się, że sygnały, że w ciele dzieje się coś bardzo niepojącego pojawiają się dopiero wtedy, gdy rak zacznie się rozprzestrzeniać i zajmować kolejne organy. W przypadku raka płuc przerzuty najczęściej pojawiają w wątrobie, mózgu lub węzłach chłonnych. W takim przypadku mogą pojawić się ból i złamania kości, żółtaczka, napady padaczkowe. Wszelkie niepokojące symptomy i potencjalne objawy raka płuc, które utrzymują się przez dłuższy czas i mają charakter nawracający należy skonsultować z lekarzem.

Rak płuc - leczenie

Leczenie raka płuc zależy przede wszystkim od stopnia zaawansowania choroby. Najczęściej jednak wybiera się między leczeniem operacyjnym – najlepiej sprawdza się we wczesnym stadium choroby, gdy nowotwór nie zdążył się rozprzestrzenić na inne narządy – usunięciu zmienionych tkanek. Następnie chory przyjmuje radio- lub chemioterapię. W przypadku, gdy choroba jest już bardzo zaawansowana, pozostaje jedynie radioterapia i chemioterapia.

To również może cię zainteresować:

Więcej o: