Gruczo造 dokrewne cz這wieka oraz ich hormony

Gruczo造 dokrewne to obok specjalnych kom鏎ek warunkuj帷ych wytwarzanie hormon闚 cz窷 uk豉du hormonalnego cz這wieka. Gruczo造 s odpowiedzialne za wytwarzanie i wydzielanie hormon闚 do krwi, a z kolei hormony reguluj funkcjonowanie ca貫go organizmu. Jakie gruczo造 dokrewne rozr騜niamy? Jakie hormony wydzielaj i za co odpowiadaj?

W kolejno軼i od g這wy do st鏕 cz這wieka wyr騜nia si nast瘼uj帷e gruczo造 dokrewne:

1. Szyszynka: jest gruczo貫m po這穎nym w obszarze mi璠zym霩gowia. Jest gruczo貫m stosunkowo niewielkim, ma zaledwie oko這 3 – 5 mm szeroko軼i i oko這 5 – 8 mm d逝go軼i. Wytwarza ona melatonin nazywan hormonem snu. Hormon ten jest odpowiedzialny za regulacj cyklu snu i czuwania w ci庵u doby. Poza tym, hormon ten wp造wa na op騧nienie procesu dojrzewania p販iowego.

2. Podwzg鏎ze: r闚nie nale篡 do mi璠zym霩gowia. W tej cz窷ci znajduj si kom鏎ki nerwowe, kt鏎e maj zdolno嗆 zamiany sygna逝 elektrycznego na biochemiczny. Hormony wydzielane przez te kom鏎ki to oksytocyna oraz wazopresyna. Oksytocyna jest hormonem, kt鏎y reguluje wydzielanie mleka oraz pobudza skurcze macicy, natomiast wazopresyna wp造wa na funkcjonowanie nerek, mi璠zy innymi mo瞠 zmniejszy ilo嗆 produkowanego moczu. Poza tym, podwzg鏎ze wydziela hormony, kt鏎e reguluj wydzielanie hormon闚 przysadki m霩gowej.

3. Przysadka m霩gowa: jest to gruczo po這穎ny u podstawy m霩gu w okolicy tak zwanego siod豉 tureckiego, kt鏎e jest zag喚bieniem ko軼i czaszki. Hormony produkowane przez ten gruczo to prolaktyna, somatotropina oraz hormony tropowe, do kt鏎ych nale膨 lipotropina, tyreotropina, gonadotropiny oraz adrenokortykotropina. Prolaktyna odpowiada za rozpocz璚ie oraz zako鎍zenie procesu produkcji mleka. Funkcje somatotropiny to mi璠zy innymi pobudzanie wzrostu organizmu, regulacja metabolizmu, pobudzanie rozk豉du zapasowych t逝szcz闚, regulowanie wzrostu d逝gich ko軼i oraz zatrzymywanie jon闚 fosforanowych oraz wapniowych w organizmie. Hormony tropowe maj za zadanie regulacj wydzielania hormon闚 przez inne gruczo造 dokrewne.

4. Tarczyca: jest to gruczo po這穎ny w dolnej cz窷ci szyi w okolicy krtani, z這穎ny z dw鏂h p豉t闚 po陰czonych tak zwan w瞛in. Gruczo ten wytwarza trzy hormony - tyroksyn (T4), tr鎩jodotyronin (T3) oraz kalcytonin. Wszystkie te hormony maj wp造w na metabolizm organizmu, a tak瞠 gospodark fosforowo-wapniow, przez co przyczyniaj si mi璠zy innymi do zwi瘯szania uwapnienia ko軼i. Hormony T3 i T4 dodatkowo pobudzaj syntez bia貫k oraz zmniejszaj poziom cholesterolu we krwi.

5. Przytarczyce: s to ma貫 gruczo造 po這穎ne w okolicy gruczo逝 tarczycowego. Gruczo造 te zazwyczaj s parzyste, mo瞠 ich by od 1 do 8, a zwykle wyst瘼uj w liczbie 4. Przytarczyce wydzielaj parathormon (PTH), kt鏎y razem z kalcytonin reguluje poziom wapnia w organizmie. PTH powoduje uwalnianie wapnia z ko軼i, gdy poziom tego pierwiastka we krwi jest zbyt niski.

6. Grasica: to gruczo dokrewny znajduj帷y si za mostkiem, w g鏎nym obszarze 鈔鏚piersia. Grasica produkuje tymulin (tymozyn), kt鏎a odpowiada za dojrzewanie oraz r騜nicowanie limfocyt闚 T. Drugi hormon wytwarzany przez ten gruczo to tymopoetyna, kt鏎a hamuj帷 przewodzenie impuls闚 nerwowych w kom鏎kach mi窷niowych kontroluje si喚, z jak kurcz si mi窷nie.

7. Trzustka: po這穎na jest w jamie brzusznej w pobli簑 dwunastnicy. Wytwarza dwa hormony o antagonistycznym dzia豉niu. Te hormony to insulina, kt鏎a powoduje obni瞠nie poziomu glukozy we krwi, a tak瞠 zwi瘯szenie syntezy t逝szcz闚 i bia貫k oraz glukagon, kt鏎y zwi瘯sza poziom glukozy we krwi. Nieprawid這we funkcjonowanie trzustki i wydzielanie nieodpowiednich ilo軼i insuliny oraz glukagonu prowadzi do zaburzenia gospodarki t逝szcz闚 i w璕lowodan闚, co mo瞠 skutkowa hipoglikemi lub cukrzyc. Dodatkowo trzustka wytwarza samotostatyn oraz peptyd trzustkowy.

8. Nadnercza: jest to niewielki gruczo po這穎ny w g鏎nej cz窷ci nerki. Jest z這穎na z kory oraz rdzenia, z czego ka盥a z tych cz窷ci wydziela inne hormony. Kora jest odpowiedzialna za wydzielanie androgen闚, mineralokortykoid闚 oraz glikokortykoid闚. Rdze z kolei wydziela adrenalin, kt鏎a wp造wa mi璠zy innymi na przyspieszenie akcji serca, podwy窺zenie ci郾ienia krwi, rozszerzenie 廝enic oraz rozszerzenie naczy krwiono郾ych t皻nic i noradrenalin, kt鏎a podtrzymuje wysokie ci郾ienie krwi.

9. Jajniki: wytwarzaj 瞠雟kie hormony, czyli estrogeny, progesteron oraz relaksyn. Estrogeny odpowiadaj za rozw鎩 kobiecych cech p販iowych, reguluj cykl menstruacyjny oraz pop璠 p販iowy. Progesteron ma za zadanie przygotowanie macicy do zagnie盥瞠nia zarodka oraz kontroluje przebieg ci捫y. Relaksyna z kolei wywo逝je rozlu幡ienie spojenia 這nowego, gdy nadchodzi por鏚. Poza tym, hormon ten hamuje skurcze macicy.

10. J康ra: wytwarzaj m瘰ki hormon p販iowy, czyli testosteron. Hormon ten jest odpowiedzialny za regulacj pop璠u p販iowego, a tak瞠 wp造wa na proces dojrzewania plemnik闚.

Wi璚ej o: