Nie jesz glutenu, choć nie masz celiakii? Dieta bezglutenowa może ci zaszkodzić

05.05.2017 14:04
Gluten to białko roślinne, które występuje w nasionach pszenicy, żyta i jęczmienia

Gluten to białko roślinne, które występuje w nasionach pszenicy, żyta i jęczmienia (CC BY 2.0 / M Dreibelbis / Flickr.com)

Wyniki najnowszych badań na temat glutenu wskazują, że dieta bezglutenowa stosowana przez osoby, które nie są chore na celiakię, nie przynosi im korzyści, a wręcz może zaszkodzić. Naukowcy z USA doszli do takich wniosków po przebadaniu ponad 100 tys. osób.

Celebryci, książki i blogerzy różnej maści często zalecają całkowite porzucenie glutenu. To białko występujące w nasionach pszenicy, żyta i jęczmienia zostało okrzyknięte wrogiem publicznym numer jeden. Wydaje się jednak, że niesłusznie - potwierdzają to kolejne doniesienia ze świata medycyny.

Dołącz do Zdrowia na Facebooku!

Najnowsze badania na temat glutenu zostały przeprowadzone przez naukowców z Centrum Medycznego Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku oraz szpitala miejskiego Massachusetts w Bostonie (jednego ze szpitali Szkoły Medycznej Uniwersytetu Harvarda). Wyniki ukazały się 2 maja 2017 roku w prestiżowym czasopiśmie medycznym British Medical Journal.

"Nie ulega wątpliwości, że gluten szkodzi osobom z celiakią"

Zrezygnowanie z glutenu jest konieczne w przypadku osób chorych na celiakię - ten problem dotyczy jednak... jednego procentu społeczeństwa. Produkty z glutenem powinni przyjmować w umiarze także ci, którzy są na gluten nadwrażliwi - to około pięciu procent populacji.

"Nie ulega wątpliwości, że gluten szkodzi osobom z celiakią" - zaznacza doktor Benjamin Lebwohl, główny autor badania, specjalista gastrolog. "Ale popularne poradniki dietetyczne, oparte na anegdotycznych i przypadkowych dowodach, utrzymują, że dieta bezglutenowa jest zdrowa dla wszystkich. Na tym przekonaniu z pewnością korzystają firmy, które sprzedają produkty bezglutenowe, ale czy to dobre dla społeczeństwa? Chcieliśmy znaleźć odpowiedź na to pytanie" - dodaje.

Liczby przeciwko diecie bezglutenowej

Naukowcy zbadali aż 110 017 osób. Śledzili ich nawyki żywieniowe przez 24 lata - od roku 1986 do 2010. Z badania wykluczyli wszystkich, którzy cierpieli na celiakię. Podzielili obserwowanych ludzi na pięć grup: od małego do dużego spożycia glutenu. Okazało się, że długotrwałe przyjmowanie glutenu nie podwyższało ryzyka wystąpienia choroby niedokrwiennej serca.

Co więcej - naukowcy przypuszczają, że niejedzenie produktów z glutenem może zwiększyć prawdopodobieństwo pojawienia się dolegliwości układu krążenia. Nie chodzi tu o sam gluten, lecz o fakt, że przejście na dietę bezglutenową ogranicza spożywanie produktów pełnoziarnistych, które wpływają na pracę serca korzystnie. Glutenowa abstynencja najczęściej oznacza także, iż przyjmujemy zbyt mało niezbędnego błonnika pokarmowego.

Ostateczny wniosek z badań jest taki, że nie powinno się promować diety bezglutenowej wśród osób, które nie cierpią na celiakię. Na następnym etapie badań naukowcy z USA skupią się na ewentualnych powiązaniach między glutenem a chorobami nowotworowymi i autoimmunologicznymi (np. schorzeniami tarczycy).

Przeczytaj: Jak żyć z celiakią w Polsce?

Warto wspomnieć również o tym, że nieco wcześniejsze badania (z marca 2017 roku) wskazują na to, że wysokie spożycie glutenu może obniżać ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2.

Od diagnozy są lekarze

Trzeba pamiętać, że celiakii czy nadwrażliwości na gluten nie da się zdiagnozować samodzielnie. Jeśli chcemy wiedzieć, czy gluten rzeczywiście nam szkodzi, musimy się udać do lekarza. Zaznaczmy raz jeszcze, iż na celiakię choruje zaledwie jeden procent społeczeństwa, zatem prawdopodobieństwo, że choroba dopadła akurat nas, jest raczej nikłe. Z pewnością sprawy nie mają się tak, jak przedstawiają to firmy produkujące produkty bezglutenowe oraz sklepy ze zdrową żywnością. Dieta gluten-free nie przysłuży się każdemu, a przejście na nią powinno być poparte solidną diagnozą.

To także może cię zainteresować:

Moda na dietę bezglutenową to ściema. Poznaj 6 popularnych mitów o glutenie, na które nie ma dowodów

Źródła: British Medical Journal, Harvard Medical School, MedicalXpress, Science Alert,

Na te choroby cierpią miliony Polaków, a wciąż za mało o nich wiemy. Banalny quiz? Przeciętny wynik w redakcji to tylko 7/10. Pójdzie ci lepiej?
1/10Co roku najwięcej Polaków umiera z powodu:
Zobacz także
Komentarze (58)
Nie jesz glutenu, choć nie masz celiakii? Dieta bezglutenowa może ci zaszkodzić
Zaloguj się
  • kapitan.kirk

    Oceniono 37 razy 23

    Ano cóż, czasami ludzie potrzebują jakiejś koszerności, dzięki której mają komfort psychiczny twardego trzymania się wymyślonych przez siebie zasad i piętnowania tych którzy ich nie przestrzegają. Mechanizm psychologiczny znany od wieków :-)
    Pzdr

  • el_bigos

    Oceniono 36 razy 18

    Glutenu nie powinni jeść tylko ci, którzy mają z nim problemy. Reszta to nadmuchana, bezsensowna moda, za którą durni ludzie podążają bez namysłu.

  • Psona Grata

    Oceniono 21 razy 17

    Ile blonnika jedt w naladowanej chemia nadmuchanej buleczce pszennej? No nie rozsmieszajcie mnie. Chyba ze ktos samymi bulami i chlebem sie zywi. Gluten, obecnie dodtepny jest zmodyfikowany genetycznie, nie jest do niczego potrzebny. Wystarczy jesc warzywa, kasze np quinoa, jaglana, gryczana, platki teff itp itd i mamy pelne garsci blonnika...

  • sushi2010

    Oceniono 34 razy 16

    Czyli jeść gluten, bo inaczej w diecie będzie za mało błonnika? To chyba tylko dla ludzi, dla których jedynym źródłem błonnika jest chleb, czyli dla tych, co jedzą bardzo niezdrowo. Natomiast najwięcej błonnika jest w warzywach. Jeśli ktoś z każdym posiłkiem zjada warzywa, które powinny stanowić 70 procent zawartości talerza, to nie grozi mu brak błonnika. Ponadto ci, którzy choć trochę na ten temat czytali, wiedzą, że zdrowymi zamiennikami glutenu nie są mąka ziemniaczana czy kukurydziana (jak to się często dzieje), tylko mąka kokosowa (czysty błonnik), mąka gryczana i mąka jaglana, obie z pełniego przemiału.

  • makvelithedon7

    Oceniono 13 razy 11

    Gluten nie szkodzi, jeśli nie jest się na niego uczulonym. W żadnym wypadku niczego również nie daje, bo ludzki organizm nie może użyć białka glutenowego do np. budowy masy mięśniowej. Jedyne do czego gluten się przydaje to lepienie ciasta. Nic dziwnego, że stał się obiektem masowej histerii, skoro jest kompletnie bezużyteczny. A dla wielu, nie wiadomo dlaczego, bezużyteczny = szkodliwy. Natomiast sam pomysł wykluczenia pszenicy konsumpcyjnej z diety jest bardzo trafiony.

  • bylypisior

    Oceniono 13 razy 9

    Nie jem (praktycznie) glutenu - ale jem błonnik. Płatki owsiane, kasza gryczana - wszystko to ma błonnik, mnóstwo wartości i zero glutenu.
    Dziękuję za uwagę.

  • marcin-m

    Oceniono 13 razy 9

    Ann nie lubi tego ;)

  • naturelovers

    Oceniono 14 razy 8

    Nie mam celiakii, a jednak dieta bezglutenowa mi nie szkodzi. Co więcej, pomaga.
    Jest przecież jeszcze nietolerancja. I nie jest to bynajmniej zero-jdeynkowa sytuacja. Poziom tej nietolerancji jest bardzo zmienny osobniczo. A wystarczy odstawić gluten na jakiś czas i samemu się przekonać. Jeśli nie ma różnicy, można go śmiało szamać. Mi testy nie wykryły celiakii, a mimo tego gluten siał spustoszenie w układzie pokarmowym i dokrewnym. Polecam poeksperymentować.

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX

Więcej o chorobach: