Dieta bezglutenowa: tabela produktów bezpiecznych i szkodliwych

23.03.2013 10:16
Ryż i kukurydza oraz robiona z nich mąka to produkty naturalnie bezglutenowe

Ryż i kukurydza oraz robiona z nich mąka to produkty naturalnie bezglutenowe (Shutterstock)

Dieta bezglutenowa zabrania spożywania produktów zawierających pszenicę, żyto, jęczmień oraz, w polskich warunkach, owies, a także pszenżyto i orkisz oraz wszelkich wyrobów z ich dodatkiem. Trzeba zarazem pamiętać, że nawet niewielka domieszka białka tych zbóż może być niebezpieczna dla osoby wymagającej bezwzględnej diety bezglutenowej, np. z powodu choroby trzewnej.
Dołącz do Zdrowia na Facebooku!

Dieta bezglutenowa wymaga zmiany wielu przyzwyczajeń żywieniowych. Produktami naturalnie bezglutenowymi są: kukurydza, ryż, ziemniaki, soja, proso, gryka, tapioka, amarantus, maniok, soczewica, fasola, sago, sorgo, teff i wszystkie ich przetwory, orzechy, a także mięso, owoce i warzywa. Za bezglutenowe uznaje się również produkty przetworzone, w których zawartość glutenu nie przekracza 20 ppm (20 mg na 1 kg) - 41/2009 WE, i można je oznaczać międzynarodowym symbolem "przekreślonego kłosa".

Wciąż trwa dyskusja co do konieczności wyeliminowania owsa z diety bezglutenowej. Uważa się, że białko zawarte w owsie (awenina) nie powoduje reakcji immunologicznej typowej dla celiakii w stopniu takim, jak białka pszenicy, żyta czy jęczmienia. W niektórych krajach (np. Finlandia) dopuszcza się jego niewielkie spożycie, polski owies jest jednak silnie zanieczyszczony innymi zbożami i dlatego, niezależnie od wyników badań z innych krajów, zaleca się całkowitą jego eliminację z diety.

Dieta bezglutenowa jest trudna do skomponowania. Ciężko przygotować prosty wykaz produktów, który jasno określi, co można jeść, a czego nie. Z badań Polskiego Stowarzyszenia Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej na zawartość glutenu wynika, że produkty naturalnie bezglutenowe mogą być zanieczyszczone na wszystkich etapach produkcji, począwszy od samosiejek zbóż glutenowych na polu, przez młyny mielące również inne, glutenowe kasze czy mąki, aż po wspólne linie produkcyjne.

Dodatkowo, w różnych celach technologicznych, dość powszechnie stosuje się w produkcji żywności preparaty glutenu (np. wędliny). Dlatego w tabelce poniżej pojawiła się kolumna pod nazwą "mogą zawierać gluten", dla produktów, które nie zawsze są bezglutenowe i na które należy szczególnie uważać.

Dieta bezglutenowa - produkty

Wykaz produktów, które nie zawierają glutenu (bezglutenowych), mogących go zawierać oraz zawierających gluten

Grupa produktówNie zawierają glutenuMogą zawierać glutenZawierają gluten
Produkty zbożoweryż biały i brązowy, kukurydza, gryka, proso, amarantus, quinoa, mąki i kasze ze zbóż naturalnie bezglutenowych (np. kasza jaglana z prosa, gryczana), płatki ryżowe, skrobia kukurydziana, ryżowa i z tapioki, gotowe mieszanki mączne bezglutenowe, pieczywo i makarony z mąk bezglutenowych wykonane samodzielnie oraz kupne oznakowane znakiem "przekreślonego kłosa", kaszki dla dzieci ryżowe i kukurydziane, chrupki kukurydziane, popcorn, owies bezglutenowy (z zastrzeżeniami), bułka tarta bezglutenowapłatki śniadaniowe kukurydziane mogą zawierać słód jęczmienny, mąka kukurydziana, ryżowa, gryczana dostępne w sprzedaży ogólnej mogą być zanieczyszczone glutenempszenica (i jej dawne odmiany: orkisz, kamut), pszenżyto, jęczmień, żyto, owies, mąka pszenna, żytnia, jęczmienna, płatki pszenne, jęczmienne, żytnie, owsiane, kasza manna, kuskus, kasza jęczmienna (pęczak, mazurska, perłowa), musli, kasze owsiane, kaszki błyskawiczne zbożowe i mleczno - zbożowe, makaron pszenny, makaron żytni, pierogi, pyzy, kopytka, naleśniki, pieczywo - każde - jeśli nie jest oznaczone jako bezglutenowe (chleb biały i razowy, bułki, bagietki, maca, pumpernikiel, pieczywo chrupkie, precle), pieczywo cukiernicze suche (herbatniki, ciastka, wafle, biszkopty, pierniczki, sucharki, paluszki itp.), ciasta, ciastka, drożdżówki, pizza, bułka do hamburgera, bułka tarta
Mięso, ryby, jajaświeże nieprzetworzone mięso, ryby, jajawędliny (także te wysokogatunkowe typu szynka), zwłaszcza tzw. wędliny wysokowydajne, konserwy rybne i mięsne, wędliny podrobowe (kaszanka, pasztetowa, pasztet), wyroby garmażeryjne mięsne (parówki, kotlety mielone, pulpety, hamburgery)panierki do mięs i ryb oraz potrawy panierowane
Mleko i produkty mlecznemleko świeże, mleko w kartonie, mleko zagęszczane, mleko w proszku, kefir, maślanka, jogurt naturalny, nieprzetworzony ser biały, żółtyjogurty owocowe, maślanki smakowe, napoje czekoladowe, produkty mleczne o obniżonej zawartości tłuszczu, serki topione, śmietana (zagęstnik), tanie sery żółte (tzw. wyroby seropodobne); gotowe sery białe do serników (niektórzy producenci dodają błonnik pszenny)napoje mleczne z dodatkiem słodu jęczmiennego, sery z niebieską pleśnią
Tłuszczemasło, smalec, margaryna, olej roślinny, oliwa z oliwekmajonezy, gotowe sosy (dresingi)-
Warzywa i przetwory z warzywwszystkie warzywa (świeże, mrożone, konserwowane bez dodatków), strączkowe (groch, fasola, soczewica), ziemniaki, skrobia ziemniaczanasałatki z majonezem i dresingami o nieznanym składzie, przeciery pomidorowe, niektóre fasole w puszkach, placki ziemniaczane, produkty wegetariańskie typu kotlety sojowe, pasztety sojowe, majonezy sojowewarzywa smażone panierowane
Owocewszystkie owoce (świeże, mrożone, konserwowane)owoce posypywane mąką, żeby zapobiec sklejaniu, wsady owocowe-
Cukier, słodycze, deserycukier, dżem, miód, landrynki, ciasta i ciastka upieczone z dozwolonych produktów, kisiele i budynie domowe z mąki ziemniaczanej, ciasta i ciastka oznakowane znakiem "przekreślonego kłosa"guma do żucia, żelki, nadziewane cukierki, batony, gotowe budynie, lody, czekolada i czekoladki, chipsyciasta i ciastka upieczone z niedozwolonych mąk lub z niedozwolonym proszkiem do pieczenia, słód jęczmienny
Napojeherbata, kawa naturalna, soki owocowe, wody mineralne, kompoty, napary z ziół, czyste alkoholeniektóre kawy rozpuszczalne, zwłaszcza aromatyzowane, napoje owocowo-warzywne, alkohole z dodatkami smakowymikawa zbożowa, kakao owsiane, napoje słodzone słodem jęczmiennym, piwo
Przyprawysól, pieprz, zioła, jednorodne przyprawy, ocet winny, ocet jabłkowyjarzynki typu vegeta, mieszanki przypraw (np. curry), musztardy, keczupy, sosy w proszku gotowe dipy i dresingi, sosy sojowe-
Zupyzupy domowe z dozwolonych produktówzupy w proszku (instant), kostki bulionowezupy zaprawiane mąką, zupy z makaronem, z lanym ciastem
Inneproszek do pieczenia bezglutenowy, soda spożywcza, komunikanty niskoglutenowepreparaty do odchudzania, niektóre leki i preparaty wielowitaminowe, niektóre aromatyzwykły proszek do pieczenia, hydrolizowane białko roślinne, komunikanty z mąki pszennej


By minimalizować ryzyko nieświadomego spożywania glutenu, stosując się do kilku zasad. Przede wszystkim starajmy się wybierać artykuły oznaczone symbolem "przekreślonego kłosa" produkowane przez firmy, które w wiarygodny i czytelny sposób (etykiety, informacje na stronie firmowej) deklarują, że ich wyroby są bezglutenowe. Po drugie decydujmy się na produkty, które (po przeczytaniu informacji na etykiecie) wydają nam się bezpieczne, gdyż nie zawierają żadnych "podejrzanych" składników. Po trzecie produkty naturalnie bezglutenowe (typu mąka kukurydziana, mąka sojowa), które jednak mogą być zanieczyszczone w procesie przetwarzania, starajmy się kupować u specjalistycznych producentów żywności bezglutenowej, którzy pilnują by te produkty były bezpieczne.

* Anna Marczewska reprezentuje Polskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej

Dieta bezglutenowa to nic trudnego! Zajrzyj na Forum Gazeta.pl:
Jak żyć bez glutenu?
Co zrobić z mąki ryżowej?
Dieta bezglutenowa a choroby tarczycy

Więcej informacji o diecie, producentach żywności bezglutenowej i nowych produktach na stronie: www.celiakia.pl





Czy jesteś eko konsumentem: sprawdź, jak robisz zakupy
1/5Kupujesz jajka. Jak je wybierzesz?
Zobacz także
Komentarze (13)
Zaloguj się
  • Tomasz Soboń

    Oceniono 35 razy 33

    Czy ktoś byłby zainteresowany regularnym zaopatrywaniem się w produkty bezglutenowe ,ekologiczne i bez żadnych konserwantów ? Były by to produkty takie jak chlebek na zakwasie (oczywiście bezglutenowym i bez drożdży) i ciasteczka lub przekąski? Towar byłby produkowany na miejscu we własnym domu , pakowany na miejscu i wysyłany prosto do producenta tuz po upieczeniu lub usmażeniu (w zależności od produktu). Wiadomo że odległość do producenta ma tu duże znaczenie i bez sensu było by wysyłać produkt który zanim dotarł by do konsumenta , po prostu by się popsuł lub spleśniał(ze względu na brak konserwantów) dlatego informuje ze mieszkam w województwie Świętokrzyskim .Zainteresowanych proszę o kliknięcie w Lubię to albo kontakt. Muszę wiedzieć czy dużo osób w moich stronach choruje na Celiakie i czy mają oni swoje punkty zaopatrywania się w taką żywność. Szczere pozdrowienia

  • Monika Kowalczyk

    Oceniono 7 razy 7

    Obejrzałam film i ręce mi opadają! Wszystko byłoby prawdą, gdyby chodziło o pszenicę sprzed 100 czy nawet 65 lat - ale odkąd zaczęły się jej niekontrolowane modyfikacje w kierunku zwiększenia wydajności, odporności na choroby roślin, suszę czy celem poprawy walorów smakowych, nie możemy już mówić o pszenicy naszych przodków! Kto próbuje nas oszukać? Oczywiście ci, którzy na tej GMO-pszenicy zarabiają najwięcej, nasze zdrowie nie ma dla nich najmniejszego znaczenia :-( Niestety macki mafii pszenicznej dotarły i tutaj... Jasne, zachęcajcie nas do "spożywania większej ilości produktów pełnoziarnistych", dzieciom wciskajcie "pyszne i zdrowe zbożaki" a dorosłych mamcie, że nestle oats obniżą im choresterol. Niech zarobią koncerny spożywcze! A przecież te wszystkie ofiary propagandy zbożowej sięgną później po leki niwelujące skutki spożycia głównie pszenicy - i znów zarobią koncerny, tym razem farmaceutyczne...

  • kasia_krze

    Oceniono 5 razy 5

    Strona bazabezglutenu.pl zawiera dość obszerną bazę producentów produkujących żywność bezglutenową.

  • stary_dziad_borowy

    Oceniono 4 razy 2

    Moja córa miała od dawna problemy z brzuchem. Namęczyliśmy się nieźle, a zwłaszcza ona. W końcu wyszło, że to celiakia, ale powiem że diagnostyka nie była ani prosta, ani przyjemna, ani tym bardziej tania. Teraz obowiązuje ją dieta bezglutenowa i powiem wam, że jak się dojdzie do wprawy, to całkiem można smacznie zjeść. Podjadam czasem co sobie przygotuje i nie ma co płakać, dieta bezglutenowa może być smaczna i da się normalnie żyć

  • clubmate16

    Oceniono 1 raz 1

    a skąd wiedziec, ktore to produkty bezglutenowe? i skąd w serach pleśniowych gluten? bardzo mnie to zastanawia, skoro to tylko ser... dieta bezglutenowa nie jest taka zła, musiałam na nią przejść kiedy zdiagnozowano mi celiakię, ale nie na każdym opakowaniu jest napisane, czy produkt jest bezglutenowy!

  • bubutete

    Oceniono 1 raz 1

    dieta bezglutenowa nie musi znaczyc niesmaczna:) jakiś czas temu przeszłam na dietę bezglutenową i od tego czasu czuję się super, nie obchodzi mnie co inni o tym sądzą. i musiałam zacząć kombinować i nauczyłam się gotować! ale nie wiedziałam długo, które dokładnie to są produkty bezglutenowe. nawet teraz niektóre mnie zaskoczyły!!!

  • blackalbatros007

    Oceniono 3 razy 1

    Z tego co pisze pani Małgorzata Desmond, to gluten może być w każdym produkcie. Nawet mięsie, gdyż jest dodawana skrobia pszeniczna. Nie jestem pewny zatem, czy budowanie tabeli produktów ma sens w tym przypadku.

  • Kamila Sobieska

    0

    Dieta bezglutenowa spadła na mnie nagle i musiałam na nowo uczyć się robić zakupy. Pierwszym sklepem jaki znalazłam i miał najwięcej produktów bez glutenu była Swojska Piwniczka. Na dodatek sporo mogę zaoszczędzić w porównaniu do marketów i sklepów ze zdrową żywnością.

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX